KÝ ỨC CHÓI LỌI 93 (chiến dịch Junction City)

(ĐC sưu tầm trên NET)

 

Bật mí lý do thất bại chiến dịch Junction City 

chiến dịch Junction City 

30/07/2017 MMCT

Operation Junction City – Chiến dịch đổ bộ đường không lớn nhất sau thế chiến thứ 2 của Mỹ

Chiến dịch Junction City – Operation Junction City là một chiến dịch quân sự kéo dài 82 ngày do các lực lượng Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa (RVN) tiến hành vào ngày 22/2/1967 trong Chiến tranh Việt Nam.
Đây là hoạt động quân sự đường không lớn nhất của Hoa Kỳ kể từ Chiến dịch Varsity tháng 3 năm 1945, hoạt động không quân lớn duy nhất của Chiến tranh Việt Nam, và là một trong những chiến dịch lớn nhất của Mỹ trong chiến tranh Việt Nam.
Cuộc hành quân được đặt tên theo thành phố Junction, Kansas, quê nhà của chỉ huy chiến dịch.
Mục đích của chiến dịch là xóa sổ các căn cứ đầu não của lực lượng Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam (GPMNVN) ở Chiến khu C. Theo một số tài liệu của các nhà phân tích Mỹ tại thời điểm đó, khu vực này như trụ sở chính, tương đương “Lầu năm góc” thu nhỏ với đầy đủ công cụ như máy đánh chữ, tủ tài liệu, nhân viên cấp cao.
Thật ra, sau khi chiến tranh kết thúc, tài liệu công bố cho thấy đây chỉ là một nhóm nhỏ và di động, thường trú ẩn tại các cơ sở đại phương, tại một thời điểm không dài, không phải một cơ quan đầu não cố định.
Chiến thuật của chiến dịch là “búa và đe”, khi các lực lượng không quân “tràn qua” trụ sở của quân GPMNVN, họ phải rút ra và rơi vào “cái đe” của các lực lượng bố trí sẵn.
Tổng số lực lượng dành cho chiến dịch này bao gồm hầu hết Sư đoàn Bộ binh số 1 và số 25, các lữ đoàn không quân của Lữ đoàn Dù 173 và xe thiết giáp của Trung Đoàn thiết giáp số 11.

Lính dù đổ bộ

Chiến dịch bắt đầu vào ngày 22/2/1967 với sự tham gia của hai sư đoàn bộ binh, chỉ huy bởi Thiếu tướng William E. DePuy (sư số 1) và Thiếu Tướng Frederick C. Weyand (sư số 25). Cùng lúc đó, 8 tiểu đoàn với 249 máy bay trực thăng và 3 phi đoàn C-130 vận tải đã đưa 845 lính nhảy dù vào trận.
Đây là lần đổ bộ lính dù duy nhất trong Chiến tranh Việt Nam và lớn nhất kể từ Chiến dịch Tomahawk trong chiến tranh Triều Tiên.
Ban đầu, các hoạt động quân sự đã thành công khi tiến đến các vị trị đã định mà không gặp trở ngại lớn nào, lực lượng GPMNVN dường như không có cơ hội trốn thoát.
Trên thực tế, các lực lượng GPMNVN, có tính di động cao và nhỏ lẻ đã di dời trụ sở chính sang Campuchia và đưa ra nhiều cuộc tấn công nhằm gây thiệt hại cho người Mỹ.
Vào ngày 28/2 và ngày 10/3, xuất hiện hai cuộc đụng độ khốc liệt với lực lượng Hoa Kỳ: trận Prek Klok I và trận Prek Klok II, nơi mà Hoa Kỳ được hỗ trợ bởi các cuộc không kích mạnh mẽ và hỗ trợ lớn của pháo binh lớn đã đẩy lùi các cuộc tấn công của Việt Cộng nhưng kết quả chiến lược tổng thể đã gây thất vọng.

Xe cơ giới M113 chở lính Mỹ

Ngày 18/3/1967, Tướng Bruce Palmer, Jr. thay thế tướng Seaman, bắt đầu giai đoạn 2 của chiến dịch.
Mục tiêu lần này là phía đông và được thực hiện bởi các đơn vị cơ giới , Sư đoàn Bộ binh số 1 và trung đoàn thiết giáp số 11, tăng cường thêm Lữ đoàn 1 Sư Đoàn 9 Bộ Binh.
Giai đoạn khốc liệt nhất của chiến dịch bắt đầu với trận Bàu Bàng ngày 19/3, khi Trung Đoàn 273 đã gây tổn thất cho Trung đoàn Thiết giáp Hoa Kỳ, mặc dù cuối cùng đã buộc phải rút lui bởi một hỏa lực vượt trội.
Ngày 21/3 và 1/4, lực lượng GPMNVN mở 2 cuộc tấn công lớn vào Sư Đoàn 1 và Sư Đoàn 25, và hai vụ tấn công đều bị đẩy lùi, sư đoàn 9 của GPMNVN suy yếu và phải rút lui an toàn về các khu vực giáp biên giới với Campuchia.
Ngày 16/4, Bộ Tư Lệnh vùng 2 của Hoa Kỳ đã đồng ý với VNCH quyết định tiếp tục giai đoạn thứ ba của Chiến dịch Junction City. Đến ngày 14/5, một số đơn vị thuộc Sư Đoàn 25 Bộ Binh, đã tiến hành các cuộc truy kích vào các ngôi làng, các khu vực tình nghi và thu được một lượng lớn vũ khí nhưng không thấy các đơn vị GPMNVN.
Kết quả chiến dịch
Lực lượng GPMNVN bị thiệt hại đáng kể, trong đó có một lượng lớn đồ dùng bị thu hồi: 810 tấn gạo, 600 tấn vũ khí nhỏ, 500.000 trang tài liệu.
Theo tính toán của Bộ Tư lệnh Hoa Kỳ, Sư Đoàn 9 của quân GPMNVN bị suy yếu nghiêm trọng với khoảng 2.728 người thiệt mạng, 34 người bị bắt và 139 người đào ngũ, 100 vũ khí tự tạo và 491 vũ khí cá nhân đã bị bắt.

Lính dù Mỹ

Theo Đại tướng William Westmoreland, trong chiến dịch này, con số thiệt hại của Mỹ là 282 lính chết và khoảng 1.560 bị thương (cùng với vài trăm thương vong của VNCH); 107 thiết vận xa, 57 xe tăng, 28 xe vận tải và 11 khẩu đại bác bị phá hủy hoặc hư hại.
Phía mặt trận GPMNVN tuyên bố trong trận này họ đã loại khỏi vòng chiến 11.000 quân của Mỹ và Việt Nam Cộng hòa, đã phá hủy hoặc gây hư hại 900 xe quân sự, phá hủy 119 súng đại bác hoặc súng cối của liên quân Mỹ – Việt Nam Cộng hòa.
Tuy vậy, trụ sở di động với một số lãnh đạo chủ chốt như Tướng Thanh, Trần Văn Trân, tướng Đỗ, đã nhanh chóng rút lui về Campuchia, tiếp tục hoạt động và gây tổn thất cho các nhà hoạch định chiến lược Hoa Kỳ.
Với lượng khổng lồ các nguồn lực và trang thiết bị đã sử dụng, bao gồm 366.000 quả pháo và 3.235 tấn bom, lực lượng Mỹ đã gây ra thiệt hại cho lực lượng GPMNVN và chứng minh được khả năng của lực lượng không quân và lực lượng cơ giới hóa của họ.
Mặc dù các kết quả chiến thuật, chiến dịch Junction City đã thất bại về mặt chiến lược khi bỏ lỡ các mục tiêu quan trọng nhất cũng như thất bại trong việc tạo ra đòn bẩy chiến lược dài hạn.

 

                                                     MUSIC OF THE VIETNAM WAR

Chiến dịch lớn nhất của Mỹ ở Việt Nam thất bại thảm hại thế nào?

Cập nhật lúc: 19:05 25/02/2018

(Kiến Thức) - Huy động 45.000 quân cùng hàng trăm xe tăng, máy bay chiến đấu hiện đại, Junction City là chiến dịch hành quân lớn nhất của Mỹ trong chiến tranh Việt Nam với mục tiêu "quét sạch" lực lượng Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam ở Chiến khu C.

• Vẻ mặt hoảng sợ, thất thần của lính Mỹ trong chiến tranh VN
• Ảnh màu hiếm lính Mỹ khổ sở trong chiến tranh Việt Nam

Phượng Hồng

 

50 năm trước (1967), đánh bại cuộc hành quân quy mô lớn Junction City của quân Mỹ

Thứ tư, 01 Tháng 3 2017 08:56

Đế quốc Mỹ xâm lược Việt Nam, đến cuối năm 1964 thì lâm vào tình trạng bi đát. Phong trào đấu tranh của nhân dân miền Nam dâng cao; ngụy quyền rệu rã; ngụy quân suy sụp nghiêm trọng. Với bản chất cực kỳ hiếu chiến, các nhà cầm quyền Mỹ quyết định tiến hành chiến lược “chiến tranh cục bộ” nhằm làm thay đổi cục diện chiến trường, cứu nguy cho tay sai. Từ đầu năm 1965, quân viễn chinh Mỹ ồ ạt đổ vào miền Nam, kèm theo khối lượng khổng lồ trang bị vũ khí và phương tiện chiến tranh hiện đại nhất lúc đó. Lính Mỹ trong Chiến dịch Junction City - Ảnh: BETTMANN Tư lệnh quân đội Mỹ ở Đông Dương, Đại tướng Westmoreland, vạch ra một kế hoạch đầy cuồng vọng, kế hoạch hai gọng kìm “tìm diệt” và “bình định”, dự định giành thắng lợi hoàn toàn trong vòng 24 đến 30 tháng sau khi nghiền nát lực lượng cách mạng ở miền Nam và kéo miền Bắc nước ta trở lại thời kỳ đồ đá(!). Nhà Trắng và lầu năm góc tin tưởng, tích cực xúc tiến việc tăng quân ở miền Nam và tăng cường ném bom phá hoại miền Bắc theo yêu cầu của Westmoreland. Câu hỏi lớn đặt ra cho Đảng và nhân dân ta là: “Việt Nam có đánh được Mỹ không?” nhanh chóng được trả lời. Núi Thành (5/1965), Vạn Tường (8/1965), Pleime (10/1965) là những đòn phủ đầu đích đáng giáng xuống đầu quân Mỹ. Mùa khô 1965-1966, quân Mỹ mở cuộc phản công chiến lược lần thứ nhất đánh ra 5 hướng ở miền Đông Nam Bộ và Khu 5. Chiến dịch “Năm mũi tên” này thất bại, địch không đạt được bất cứ mục tiêu nào đã đề ra. Với ta, đây là hiệp đầu thắng chiến lược “chiến tranh cục bộ”, một thắng lợi có ý nghĩa chiến lược quan trọng. Sang mùa khô 1966-1967, quân Mỹ tiếp tục mở cuộc phản công chiến lược lần thứ hai. Lần này chúng không phân tán lực lượng đánh trên nhiều hướng mà tập trung đánh vào miền Đông Nam Bộ, ưu tiên tiến công hệ thống căn cứ của ta. Sau nhiều cuộc hành quân, đáng kể có Attenbore (9/1966), Brimerton (10/1966), Cedar Fall (1/1967), đều bị ta đánh tan, đến cuộc hành quân Junction City, đỉnh cao của chiến lược “chiến tranh cục bộ” và gọng kìm “tìm diệt” của quân Mỹ. Địch chọn trọng điểm là chiến khu Dương Minh Châu thuộc địa bàn Bắc Tây Ninh, nhằm diệt cơ quan đầu não và phần lớn quân chủ lực của ta đứng chân tại đây. Lực lượng hành quân gồm lữ đoàn bộ binh Mỹ của Sư đoàn số 1 Anh cả đỏ, Sư đoàn số 25 Tia chớp nhiệt đới, Sư đoàn số 4, Sư đoàn số 9, tổng cộng hơn 45.000 tên. Vũ khí và phương tiện chiến tranh gồm 1.200 xe tăng và xe bọc thép, 256 khẩu pháo các cỡ trong đó có cả “vua chiến trường” 175 ly. Không lực sử dụng hầu như không hạn chế: khoảng 200 máy bay chiến đấu, 300 máy bay lên thẳng và nhiều máy bay trinh sát, vận tải. Máy bay B.52 chi viện trước và trong chiến đấu. Cả lực lượng hùng hậu này chỉ nhằm tiến công một mục tiêu khoảng 1.500 km2. Đây là một nỗ lực tối đa của quân Mỹ, giao cho  tướng Johnathan Siman chỉ huy, nhằm những mục tiêu đầy cuồng vọng và mang tính chủ quan cố hữu. Đó là tiêu diệt cơ quan đầu não lãnh đạo kháng chiến và quân chủ lực ta; chiếm đóng lâu dài căn cứ của ta; triệt phá toàn bộ hệ thống kho tàng của ta cùng với việc bịt chặt biên giới Campuchia… Những mục tiêu này mang cả tính chiến dịch và chiến lược, vì thắng lợi thuộc về phía Mỹ thì Mỹ sẽ có quyền quyết định chiều hướng phát triển của chiến tranh, dễ dàng giành thắng lợi hoàn toàn.  Lực lượng ta tham gia đánh trả cuộc hành quân Junction City chỉ có Sư đoàn 9 và Trung đoàn 16, quân số chưa đến 10.000 người, trang bị vũ khí bộ binh thông thường, cơ động bằng đôi chân dép lốp. Rõ ràng đây là một thử thách lớn đối với ta. Trung ương Cục, Quân ủy và Bộ chỉ huy Miền nhận định: Ta kiên quyết đánh bại cuộc hành quân này của địch, vì lấy ít địch nhiều, lấy yếu thắng mạnh đã từng phổ biến trong lịch sử chống ngoại xâm của dân tộc ta. Ta phải tạo được một thế trận chiến tranh nhân dân trong toàn vùng căn cứ, lấy con người trí tuệ, dũng cảm và quyết tâm cao làm trung tâm, làm cơ sở cho một nghệ thuật quân sự ưu việt hơn địch. Từ đó căn cứ được tổ chức thành 13 “huyện” với một đại đội chiến đấu mà thành viên là nhân dân tại chỗ và cán bộ, nhân viên các cơ quan. Mỗi “huyện” lại chia làm nhiều “xã”, có nhiều tổ du kích. Tất cả cộng lại khoảng 10.000 tay súng, được trang bị mạnh, từ súng chống tăng, súng cối, trung liên, tiểu liên… đến súng trường, lựu đạn, mìn định hướng… Thế trận chiến tranh nhân dân với ba thứ quân như vậy được xây dựng khá vững chắc. Sáng sớm 22/2/1967, cuộc hành quân Junction City bắt đầu. Trước đó, máy bay B.52 đã ném bom xuống nhiều nơi để dọn bãi cho bộ binh nhảy dù. Tướng chỉ huy cuộc hành quân J.Siman cho đổ quân tiến công ồ ạt ngay từ đầu, không sử dụng lực lượng nhỏ giọt. Chiến trận đã diễn ra ở nhiều nơi: Cà Tum, Tà Đạt, Khe Đôn, Bàu Cỏ, Đồng Pan…, nhưng sau đây chỉ xin nói một số điểm chung nhất về diễn biến và kết quả. Xe tăng “bầy” của quân Mỹ chở binh lính chia thành nhiễu mũi thọc sâu vào rừng, băm nát từng khu vực nhỏ, nhưng không tìm thấy cơ quan đầu não và chủ lực ta. Trái lại, ở bất cứ nơi đâu chúng cũng bị đánh bởi những “đối thủ vô hình”. Lính nhảy dù dính đạn chết treo trên cành cây. Máy bay bị súng trung liên, súng trường bắn rơi. Xe tăng trúng mìn đứt xích. Và kỳ lạ là Đài phát thanh Giải phóng vẫn hoạt động đều đều, dẫu chúng dự định “bắt câm” ngay từ đầu. Bám trụ, săn cơ giới, săn máy bay trở thành phong trào thi đua sôi nổi của du kích. Trong trận đánh xuất sắc ngày 3/3/1967, chỉ 19 tay súng du kích đã đẩy lùi 8 đợt xung phong của địch, diệt 1 đại đội Mỹ và đánh thiệt hại nặng 1 đại đội khác. Ngày 13/3/1967, giai đoạn đầu của cuộc hành quân kết thúc với kết quả thảm hại: 5.859 tên, đa số là Mỹ bị loại khỏi vòng chiến đấu, 33 khẩu pháo và 497 xe quân sự bị phá hủy, 90 máy bay các loại bị bắn rơi. “Tướng quân” J.Siman bị cách chức tại trận và triệu hồi về Mỹ. Từ ngày 15/3/1967, Bộ chỉ huy quân đội Mỹ ở Sài Gòn ra lệnh triển khai tiếp giai đoạn hai của cuộc hành quân Junction City. Quân Mỹ thay đổi thủ đoạn là bao vây rộng, thọc sâu, tiến chắc, không quân oanh tạc dữ đội. Nhưng chúng không sao làm thay đổi được tình hình. Thế trận chiến tranh nhân dân của ta khiến chúng đi đến đâu cũng bị đánh đau, quân ta thoắt ẩn thoắt hiện và ở thế chủ động hoàn toàn. Bộ đội địa phương và du kích ta tiếp tục bám địch, đánh tiêu hao, tiêu diệt nhỏ. Còn quả đấm chủ lực tập trung đánh một số trận tương đối lớn. Như trận Bàu Bàng ngày 18/3/1967, Trung đoàn 3/ Sư đoàn 9 tập kích diệt 400 Mỹ, phá hủy 92 xe tăng và xe thiết giáp, 9 khẩu pháo. Đêm 20 rạng ngày 21/3/1967, Trung đoàn 2/ Sư đoàn 9 và Trung đoàn 16 của ta đánh một trận quyết chiến trên khu vực Đồng Rùm khi địch vừa cụm lại. Kết quả ta đánh thiệt hại nặng một tiểu đoàn pháo 18 khẩu, ba chi đoàn xe thiết giáp 72 chiếc, bắn rơi 10 máy bay, diệt 1.220 tên Mỹ. Đêm 31/3/1967, Trung đoàn 1/ Sư đoàn 9 và Tiểu đoàn 7/ Trung đoàn 16 tập kích địch cụm ở Ba Vùng và pháo kích địch cụm ở sóc Con Trăn, diệt 800 tên Mỹ, bắn rơi 13 máy bay. Thương vong, đau ốm, mệt mỏi, hoang mang…, sức chiến đấu của quân Mỹ giảm sút nghiêm trọng. Ngày 15/5/1967, Wesmoreland ra lệnh chấm dứt cuộc hành quân. Tổng cộng cả 2 giai đoạn, ta loại khỏi vòng chiến đấu 14.233 tên, chủ yếu là Mỹ, phá hủy và phá hỏng 775 xe tăng và xe thiết giáp, 217 xe quân sự, 112 khẩu pháo từ 105 ly trở lên, bắn rơi và bắn hỏng 160 máy bay chiến đấu và lên thẳng. Cùng với sự thiệt hại lớn về binh lực vừa nêu, quân Mỹ còn chuốc lấy một thất bại quan trọng hơn, đó là sự bế tắc về chiến thuật và chiến lược. Giới cầm quyền cũng rất lúng túng, bế tắc. Còn ta, ta khẳng định khả năng ta giành thắng lợi về quân sự là tất yếu. Ta đã tạo được thế và lực để đưa cuộc đấu tranh cách mạng ở miền Nam tiến lên mạnh mẽ làm phá sản hoàn toàn chiến lược “chiến tranh cục bộ” của Mỹ không lâu sau đó. Sau chiến thắng đánh bại cuộc hành quân quy mô lớn Junction City của quân Mỹ, Tư lệnh Quân Giải Phóng miền Nam Trần Văn Trà dẫn lại hai câu thơ của Bác Hồ “Lạc nước hai xe đành bỏ phí/ Gặp thời một tốt cũng thành công”, và nói: “Xe của Mỹ lạc nước nên không có tác dụng, mà tốt của quân Giải Phóng gặp thời rõ ràng phát huy hiệu quả. Thời là thế trận chiến tranh nhân dân bày sẵn, để địch lạc vào một mê hồn trận không biết đâu mà lần, không thấy đối phương ở đâu mà đánh, mất cả sức và mất cả hồn, bị động và bất ngờ… Đây là một trận tiêu biểu của cuộc chiến tranh nhân dân Việt Nam”  TRƯƠNG NGUYÊN TUỆ

 

The Wall Song

Quân dân Tây Ninh đập tan trận càn Junction City

29/08/2016   Đất Nước Con Người

Qua 53 ngày đêm, cuộc hành quân trên bộ lớn nhất của Mỹ trên chiến trường Việt Nam đã bị quân dân vùng căn cứ và quân dân Tây Ninh bẻ gãy hoàn toàn. Lực lượng vũ trang giải phóng đã diệt gọn 2 tiểu đoàn, 11 đại đội bộ binh, tiểu đoàn pháo binh, 9 chi đoàn xe thiết giáp, tiêu hao nặng 3 tiểu đoàn bộ binh, 1 tiểu đoàn dù, loại khỏi vòng chiến đấu 14.233 tên Mỹ (1/3 quân số), phá huỷ 922 xe (có 775 xe thiết giáp), 112 trong số 256 khẩu pháo, bắn rơi 160 máy bay trong đó có 114 trực thăng. Cuộc càn Junction City bị thất bại.

Tượng đài Chiến thắng Junction City (thị trấn Tân Châu)

Sau thất bại của hai cuộc càn Attellboro và Cedarfall, Lầu Năm Góc như “con bạc khát nước” vẫn cay cú, tiếp tục mở cuộc hành quân Junction City đánh vào khu căn cứ Bắc Tây Ninh, được gọi là căn cứ Khu B (địch gọi là Khu C) thuộc huyện Dương Minh Châu. Diện tích toàn khu căn cứ khoảng 1.500km2. Trong những năm địch đánh phá gom dân ác liệt, dân số trong vùng căn cứ chỉ còn khoảng 800 người theo cách mạng ở rải rác dọc biên giới và sông Vàm Cỏ Đông trên khu vực xóm Giữa, Lò Gò, Tà Nốt, một ít ở Kà Tum, Sóc Mới làm ruộng sinh sống và tham gia công tác dân công vận tải tiếp tế cho bộ đội. Còn vùng trung tâm căn cứ chỉ có nhân viên, cán bộ cơ quan, nhà trường, công xưởng, bệnh viện, kho tàng của Bộ Tư lệnh miền Nam và các ngành trực thuộc Trung ương Cục.
Từ ngày 22.2.1967 đến 15.4.1967, quân Mỹ mở tiếp cuộc càn Junction City đánh vào khu căn cứ Bắc Tây Ninh. Đây là trận càn chủ yếu trong cuộc phản công chiến lược mùa khô lần thứ hai, cũng là cuộc càn lớn nhất với nhiều tham vọng nhất của Mỹ từ khi đưa quân vào xâm lược nước ta. Mỹ tập trung 45.000 quân, 1.200 xe tăng, thiết giáp, 250 khẩu pháo, 600 máy bay chiến đấu và vận tải. Máy bay B52 ném bom hủy diệt từng vùng rộng để phục vụ cuộc càn quét. Cuộc càn quét này do tướng ba sao Giơn-na-than Si Man, tư lệnh dã chiến 2 chỉ huy.
Chuẩn bị cho cuộc hành quân Junction City, các căn cứ Mỹ và các chốt biệt kích ngụy từng bước hình thành thế bao vây, chia cắt căn cứ kháng chiến: căn cứ Trảng Lớn của Lữ đoàn 196 Mỹ; căn cứ Dầu Tiếng của Lữ đoàn 3 Sư đoàn Bộ binh 25 Mỹ; căn cứ Chơn Thành của Trung đoàn bộ và Tiểu đoàn 14 Trung đoàn 9 Sư đoàn 5 ngụy; yếu khu Minh Thạnh; các trại biệt kích Suối Đá, Trảng Sụp, Trại Bí, Mỏ Công; các sân bay Trảng Lớn, Quản Lợi, Minh Thạnh, Dầu Tiếng đều là những căn cứ xuất phát hành quân, tiếp tế hậu cần. Từ 25.9.1966 đến 20.2.1967, địch thực hiện trên 60 phi vụ C47 và C123 thả chất độc khai hoang trên một khu vực rộng lớn của khu căn cứ Bắc Tây Ninh.
Tiếp đó, máy bay cường kích và máy bay B52 giội bom ồ ạt xuống vùng rừng Tây Ninh. Các máy thu tiếng động được thả ở các hành lang căn cứ. Hàng loạt toán biệt kích đột nhập vào các khu vực quan trọng. Trong khi đó, một lực lượng lớn quân Mỹ và ngụy đã sẵn sàng tư thế tiến công, hơn bảy lữ đoàn Mỹ, hai chiến đoàn ngụy, 1.200 xe tăng, xe bọc thép, 256 khẩu pháo, 300 máy bay lên thẳng, ba phi đoàn máy bay vận tải.
Mục tiêu của cuộc hành quân Junction City: Tiêu diệt cơ quan lãnh đạo kháng chiến chống Mỹ ở miền Nam, diệt Sư đoàn 9 chủ lực quân giải phóng và Đài Phát thanh giải phóng, bịt biên giới, triệt phá kho tàng, dự trữ hậu cần của lực lượng cách mạng. Chia cắt, lấn chiếm khu căn cứ. Giành lấy một thắng lợi quân sự quyết định tạo ra một bước ngoặt làm chuyển biến cục diện quân sự, chính trị có lợi cho chúng.
Nắm được ý đồ của địch, Trung ương Cục và Bộ CHQS Miền đã chỉ đạo xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân tại chỗ bằng cách tổ chức từng khu vực cơ quan đóng thành xã, huyện. Các cơ quan quân sự Miền hình thành 7 huyện đội, 6 cụm cơ quan Dân, Chính, Đảng thành 13 khu vực phòng thủ tương đương 13 huyện trong căn cứ. Toàn bộ cán bộ nhân viên trong căn cứ trở thành lực lượng vũ trang tại chỗ đánh càn theo khu vực được giao. Riêng đối với Tây Ninh, Trung ương Cục chỉ đạo tổ chức lực lượng vành đai phía sau hình thành thế trận nhân dân khắp 3 vùng với 3 thứ quân.
Quán triệt sự chỉ đạo và phương châm tác chiến của Bộ CHQS Miền, Tỉnh ủy Tây Ninh đề ra nhiệm vụ xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân tại chỗ, sẵn sàng đánh địch trên trục lộ giao thông và cắt đứt giao thông, đánh địch ở các cứ điểm, phá kho tàng, đánh phá mạnh ấp chiến lược để góp phần bẻ gãy cuộc phản công chiến lược mùa khô lần thứ hai của địch.
Cuộc hành quân Junction City diễn ra từ ngày 22.2 đến 15.4.1967, qua hai giai đoạn: Giai đoạn I (22.2 đến 17.3.1967) địch tiến công khu vực tỉnh lộ 4 đến quốc lộ 22. Giai đoạn II (từ 18.3 đến 15.4) lật cánh sang phía Đông tỉnh lộ 4. Thủ đoạn của địch là bao vây kết hợp dùng lực lượng đột kích mạnh, xe tăng, biệt kích thọc sâu chia cắt, gọi là “bủa lưới phóng lao”.
Từ giai đoạn đầu, các lực lượng tại chỗ tỏ rõ khả năng bảo vệ căn cứ, thực hiện tốt các mũi bung ra, tổ chức các đội săn cơ giới, tiêu hao được địch.
Sau 4 ngày hành quân, hãng thông tấn AFP của Pháp đưa tin: “Cuộc hành quân Junction City được coi là một trong những hy vọng của Mỹ trong giai đoạn trước mắt, cuộc hành quân có nhiều tham vọng nhất trong cuộc chiến tranh, nhưng kết quả thật đáng buồn, trong 4 ngày qua không thấy dấu vết nhà lãnh đạo Mặt trận dân tộc giải phóng đâu cả… Đài Phát thanh Mặt trận Dân tộc giải phóng vẫn tiếp tục hoạt động, mặc dù một trong những mục tiêu của cuộc hành quân này là làm cho nó câm đi… Bộ chỉ huy Mỹ đang chuẩn bị thú nhận cuộc mạo hiểm lớn này là thất bại!”. Tướng Westmoreland, tổng chỉ huy các lực lượng viễn chinh ở miền Nam Việt Nam cũng phải than thở: Chẳng tìm thấy bóng một tên du kích Việt cộng đâu cả, nhưng bất cứ ở đâu quân Mỹ cũng đều bị chặn đánh.
Tiếp những ngày sau, các mũi tiến công của địch vào trung tâm căn cứ đều bị bẻ gãy, tinh thần của địch giảm sút nên co cụm lại, chỉ hoạt động chung quanh các chốt đóng quân và bảo vệ vận chuyển tiếp tế.
Giai đoạn II, ta phán đoán trước địch sẽ lật cánh sang hướng Đông, nên điều động lực lượng chặn đánh. Địch bao vây khu vực căn cứ khu B, kết hợp xe tăng, bộ binh đột kích và trực thăng đổ chụp đánh sâu. Lực lượng tại chỗ tiếp tục giữ quyền chủ động phản công tiêu diệt địch, bẻ gãy nhiều mũi đột kích của chúng. Bộ đội chủ lực tập trung thực hiện được trận quyết chiến Đồng Rùm, tập kích địch ở Bàu Tư Viết, tấn công cụm quân Mỹ ở Đồng Pan, hiệu suất tiêu diệt địch cao.
Qua 53 ngày đêm, cuộc hành quân trên bộ lớn nhất của Mỹ trên chiến trường Việt Nam đã bị quân dân vùng căn cứ và quân dân Tây Ninh bẻ gãy hoàn toàn. Lực lượng vũ trang giải phóng đã diệt gọn 2 tiểu đoàn, 11 đại đội bộ binh, tiểu đoàn pháo binh, 9 chi đoàn xe thiết giáp, tiêu hao nặng 3 tiểu đoàn bộ binh, 1 tiểu đoàn dù, loại khỏi vòng chiến đấu 14.233 tên Mỹ (1/3 quân số), phá hủy 922 xe (có 775 xe thiết giáp), 112 trong số 256 khẩu pháo, bắn rơi 160 máy bay trong đó có 114 trực thăng. Cuộc càn Junction City bị thất bại.
Với quyết tâm đánh bại cuộc hành quân Junction City, vai trò địa phương được phát huy cao độ. Phát huy sức mạnh của chiến tranh nhân dân với thế trận liên hoàn giữa lực lượng du kích xã và tự vệ cơ quan, giữa các ấp, xã và cụm chiến đấu trong vùng căn cứ. Từ đó, giành thế chủ động chiến trường không cho địch phát huy sức mạnh của binh khí kỹ thuật hiện đại và thất bại hoàn toàn.
Trong thế trận chung đó, huyện Tà Đạt (được thành lập tháng 6.1966 theo phương châm tác chiến phòng thủ bảo vệ căn cứ của Bộ Chỉ huy Miền) là một trong 13 huyện căn cứ của khu căn cứ Bắc Tây Ninh, nổi lên như một pháo đài kiên cố, chiến đấu rất ngoan cường, làm thất bại các mũi tiến công của 6 lữ đoàn bộ binh, nhảy dù và đổ bộ trực thăng của Mỹ, bảo vệ được căn cứ kho tàng, đồng thời còn bảo đảm được công tác chuyên môn, thông tin liên lạc phục vụ cho chiến đấu.
Tại vành đai phía sau, lực lượng 3 thứ quân của Tây Ninh đã có phần đóng góp to lớn vào chiến thắng chung. Ngoài việc tham gia diệt địch vận chuyển trên các trục lộ giao thông 19, 22, 26… lập chướng ngại vật làm chậm bước tiến quân của địch, bộ đội địa phương Tòa Thánh, du kích và nhân dân xã Trường Hòa đã diệt gọn đội bình định và đánh tan Đại đội Bảo an 276 trong ấp chiến lược này. Lực lượng huyện Dương Minh Châu được trên hỗ trợ diệt gọn Đại đội Bảo an ở Chà Là. Phong trào quần chúng trong và ngoài ấp chiến lược có cả gia đình binh sĩ ngụy tham gia, liên tục nổi dậy kết hợp với du kích diệt gọn từng tiểu đội, trung đội dân vệ và đấu tranh chống phi pháo, chống càn quét diễn ra ác liệt ở các huyện Trảng Bàng, Gò Dầu, Châu Thành, Bến Cầu.
Tây Ninh không chỉ là trọng điểm địch đánh phá mà còn là địa bàn chiến tranh gián điệp. Địch đã dồn lực lượng CIA, tình báo tổng nha, tình báo phủ đặc ủy Trung ương, tình báo vùng 3 chiến thuật, tình báo tiểu khu… hòng đánh phá từ trong nội bộ ta. Quần chúng cảnh giác cao, đã vạch mặt các tên tình báo, đội tự vệ mật, đã đánh nhiều trận táo bạo vào những đối tượng đầu sỏ công an, bình định, thám báo… hỗ trợ cho phong trào chung đạt thắng lợi.
Cùng với các lực lượng thi đua diệt Mỹ-ngụy, Quân y Tây Ninh đã chiến đấu thầm lặng trên mặt trận chống bệnh tật. Họ cũng phải trải qua những tháng năm ác liệt với các trận ném bom B52, pháo bầy, các cuộc càn quét lớn. Trong thời kỳ này, thương bệnh binh vào nằm bệnh xá ngày càng nhiều, mà khả năng tiếp nhận của bệnh xá cao nhất là 70 giường, nhiều lúc số thương binh vào viện lên tới 250 người (kể cả thương binh chủ lực Miền). Do đó, cán bộ nhân viên bệnh xá phải đào thêm hàng trăm nhà hầm để chứa thương binh, và phải đào địa đạo để đưa thương binh đến vị trí an toàn.
Hầu hết các ca mổ tiến hành dưới hầm sâu, phía trên bom đạn vẫn nổ. Ở hầm nhưng mọi sinh hoạt của thương binh vẫn được bảo đảm bình thường. Số thương binh còn đi đứng được ở hầm có nắp hoặc hầm ếch, thương binh không đi được thì ở hầm nắp sẵn có lỗ thông hơi thoáng mát. Ngoài ra, thương binh còn được bảo vệ bằng hầm bí mật, địa đạo ngắn, hầm hố chông, hàng rào chiến đấu, gài lựu đạn phong tỏa bên ngoài. Địch đã nhiều lần càn quét vào căn cứ Bời Lời, Dương Minh Châu, Gò Dầu, Châu Thành, Bến Cầu nhưng các bệnh xá quân y Tây Ninh vẫn bảo vệ được thương bệnh binh an toàn.

Khẩu đội phòng không 12ly7 của quân Giải phóng chống càn

Trong cuộc càn Junction City, bệnh xá quân y cũng nằm trong vùng địch càn quét đánh phá. Cho nên bệnh xá chia làm 2 bộ phận: trong đó có một bộ phận gần Sóc Lào. Cùng thời điểm này, tiểu đoàn 14 có tên ra chiêu hồi, bộ phận quân y ở Sóc Lào được lệnh di chuyển nhưng chưa kịp địch đã càn đến. Tất cả cán bộ nhân viên, thương bệnh binh phải bám lại dưới địa đạo. Trước tình hình đó, chi bộ đảng họp quyết định phải di chuyển căn cứ. Đêm đến, đại bộ phận cán bộ nhân viên bệnh xá lần lượt cõng thương binh rời khỏi vòng vây. Đến sông Sài Gòn, y tá, thương binh ngâm mình dưới nước suốt ngày, đầu đội lục bình để ngụy trang che mắt trực thăng. Đến đêm, toàn bộ thương binh 30 người và 2 ca mới giải phẫu đưa về nhà dân ở Lộc Hưng, An Tịnh. Sau đó thương binh được chuyển qua quốc lộ 1 vượt sông Vàm Cỏ Đông đến Bến Cầu.
Số nhân viên và thương binh sơ tán không kịp có 7 người do chị Nguyễn Thị Đó (Tư Đó) phụ trách. Lương thực dự trữ có 3 ngày, địch càn lâu, lương thực hết, ban đêm nhân viên phải tự tìm lương thực về cho thương binh, ban ngày lại xuống địa đạo trú ẩn. Dù có khó khăn, cán bộ nhân viên bệnh xá đã thể hiện nhiều gương tốt trong công tác phục vụ thương binh như chị Nguyễn Thị Hạnh hiến máu cho thương binh đến ngất xỉu. Chị Trần Thị Lệ suốt những năm tháng làm nhiệm vụ giặt quần áo, băng gạc đầy máu mủ trong điều kiện nước khan hiếm, nhưng lúc nào chị cũng dịu dàng, niềm nở, sẵn sàng giúp đỡ thương bệnh binh. Y tá Trần Thị Hương dũng cảm cõng thương binh từ trong vùng bom đạn B52, khi bom nổ gần chị lấy thân mình che chở thương binh an toàn, bản thân chị phải hy sinh. Đồng chí Lê Đình Kiệt, trong lúc địch càn chịu nhịn đói, khát nhiều ngày dưới hầm địa đạo, nhưng khi có thương binh vào anh sẵn sàng giải phẫu cấp cứu.
Đánh giá thắng lợi cuộc chống trận càn Junction City, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh, Chính ủy Bộ Chỉ huy Miền nhận xét: “Cuộc hành quân Junction City là một cuộc hành quân lớn nhất của quân Mỹ vào vùng căn cứ Bắc Tây Ninh lại là cuộc hành quân thua đau nhất, là cái mốc đánh dấu đỉnh cao sự thất bại của chúng trong cuộc phản công chiến lược mùa khô lần thứ hai trong âm mưu tìm diệt của chúng”.

(Theo Lịch sử Đảng bộ tỉnh Tây Ninh)

 

Hallelujah Veterans Version

Dũng sĩ Đoàn Phước Truyền và trận phục kích xe tăng Mỹ

GiadinhNet - Ngày 19/8/2009, Bộ Tư lệnh Cảnh vệ (Bộ Công an) tổ chức khánh thành nhà truyền thống, tôi có dịp gặp một đại biểu từ Cao Lãnh (Đồng Tháp) ra dự buổi lễ. Tên tuổi của ông đã đi vào những trang sử hào hùng của lực lượng Cảnh vệ. Ông là Đoàn Phước Truyền, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Trận đánh trảng Trà Chúc

Ở tuổi 63, tuy giặc Mỹ lấy đi một phần cơ thể, nhưng ông vẫn mạnh khoẻ. Biết chúng tôi muốn tìm hiểu về những trận chiến đấu với giặc Mỹ, ông như sống lại thời trai trẻ tràn đầy nhựa sống của thuở coi chiến trường là nhà.

Anh hùng Đoàn Phước Truyền.

 Đoàn Phước Truyền sinh ra ở xã Tân Mỹ, huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp - nơi có những cánh đồng lúa thẳng cánh cò bay. Lớn lên không chịu ngồi nhìn cảnh giặc Mỹ tàn phá quê hương, giết chóc người thân trong gia đình và bà con thôn xóm, chưa đầy 17 tuổi, ông đã xung phong lên đường tiêu diệt kẻ thù, bảo vệ quê hương. Nhập ngũ được 2 năm, tháng 6/1965, Đoàn Phước Truyền được điều động bổ sung vào C1, D3, Đoàn 180, nay là Phòng Bảo vệ 180 thuộc Bộ Tư lệnh Cảnh vệ.

Tháng 6/1966, địch xây dựng căn cứ biệt kích ở Trại Bí (Tây Ninh) và lấn chiếm vào vùng căn cứ R. Đây là cứ điểm tiền tiêu tiếp giáp với khu căn cứ R. Từ đây, chúng tung biệt kích đánh phá khu căn cứ của ta. Cũng trong thời gian này, đại đội 1, Đoàn 180 được điều động về Trại Bí để đánh bọn biệt kích lấn chiếm khu căn cứ.

Về trận đánh biệt kích ở trảng Trà Chúc diễn ra vào ngày 4/7/1966, ông Truyền kể lại: "Được tin trinh sát báo có 1 đại đội biệt kích địch cắt rừng tiến vào các cơ quan của R (như B21, B23, C7 Quân y viện). Đại đội 1 chúng tôi tổ chức vận động ra chặn đánh địch. Đại đội chia ra làm 3 mũi, mỗi trung đội 1 mũi, song song cùng tiến. Khi anh em triển khai đội hình xong thì cách địch 50m, do địch phát hiện thấy nên chúng phục kích và chủ động nổ súng trước. Lúc đó, cánh chính diện của ta nổ súng đánh trả và đồng loạt xung phong, cùng lúc trung đội tôi bí mật xuyên hông bên cánh phải đội hình địch.

Ngày 19/8/2009, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đến dự và cắt băng khánh thành nhà truyền thống của BTL Cảnh vệ (Anh hùng Đoàn Phước Truyền đứng thứ nhất từ trái sang).

Khi đó, địch đã phát hiện chúng tôi núp dưới gốc cây dầu nên tập trung bắn vào. Tiếng đạn xuyên vào gốc cây lốp bốp, cây nhỏ bị đạn bắn đứt ngã la liệt. Thấy 2 tên nằm nấp sau gò mối bắn trả liên tiếp, tôi liền đưa khẩu tiểu liên lên và siết cò. Bắn liền 2 loạt, 2 tên địch ngã gục tại chỗ, ổ đại liên bị tiêu diệt. Thấy đồng bọn bị tiêu diệt, một tên khác lao lên định lấy khẩu đại liên, nhưng bị tôi phát hiện và tiêu diệt luôn tên này. Tôi lao lên gò ôm khẩu đại liên, quay họng súng về phía địch nổ súng vào phía sườn đội hình địch. Bị đánh liên tiếp và bị thiệt hại nặng, bọn địch rút chạy bỏ lại trên 20 xác đồng bọn tại trận địa".

Trong trận này, đại đội của ông Truyền đã tiêu diệt khoảng 60 tên biệt kích, thu trên 20 khẩu súng các loại, trong đó có 2 khẩu đại liên, 2 trung liên, 14 khẩu Carbine và 3 khẩu M79, 2 máy PRC25 cùng nhiều đạn dược, quân trang quân dụng.

2 tháng đánh trận càn Junction City

Cuối năm 1966 đầu năm 1967, sau khi ồ ạt đưa quân vào miền Nam, Mỹ mở chiến dịch mùa khô lần thứ hai mà chúng gọi là chiến dịch "tìm và diệt". Ngày 22/2/1967, Mỹ mở cuộc hành quân Junction City với lực lượng 45.000 quân. Đây là cuộc hành quân có số quân đông nhất, binh khí kỹ thuật hiện đại nhất lúc bấy giờ, bao gồm: Sư đoàn số 1 "Anh cả đỏ" chuyên đổ bộ đường không; Sư đoàn 25 cơ giới "Tia chớp nhiệt đới"; Lữ đoàn dù 173; Sư đoàn 9 bộ binh... và hơn 1.260 xe tăng, xe bọc thép, 259 khẩu trọng pháo, trên 400 máy bay lên thẳng đỗ quân, máy bay ném bom hàng tháng trời trước cuộc hành quân. Với khối lượng binh hoả lực trên, địch triển khai trên vùng đất hẹp của Khu căn cứ tây bắc Tây Ninh. Mỹ tuyên bố sẽ tiêu diệt lực lượng chủ lực của ta và cơ quan Trung ương Cục miền Nam trong vòng 3 tháng.

Chiến sỹ Đoàn 180- An ninh vũ trang bắn cháy xe tăng của Mỹ trên quốc lộ 22 tỉnh Tây Ninh (năm 1967).

Về lực lượng của ta, trước đây chủ yếu được trang bị AK47 và trung liên RPD để đánh biệt kích. Đến tháng 11/1966, cả tiểu đoàn được trang bị 5 khẩu B40, mỗi khẩu được 6 quả đạn. Các xạ thủ được cán bộ quân khí hướng dẫn sử dụng khoảng 2 giờ. Lúc đó B40 là loại súng chống tăng tốt nhất. Vì Mỹ đã huy động lực lượng xe tăng, xe bọc thép... rất lớn, tạo "quả đấm thép" cho lực lượng xung kích đánh vào khu căn cứ, nếu ta diệt được xe tăng sẽ hạn chế hoặc ngăn chặn các mũi tấn công đánh phá của địch. Lúc này, Ban Chỉ huy ATK (tức Đoàn 180) phát động phong trào "tiêu diệt xe tăng Mỹ" nhằm rút kinh nghiệm trong cách đánh và củng cố lòng tin của chiến sĩ về loại súng B40 trông rất đơn giản nhưng bắn cháy được các loại xe tăng lớn và hiện đại. Từ đó, phong trào thi đua tìm diệt xe tăng dấy lên sôi nổi ở các đơn vị, ai cũng muốn là người đầu tiên bắn cháy xe tăng Mỹ.

Rạng sáng 23/3/1967, như thường ngày, tổ của ông Truyền gồm 5 người gồm Đoàn Phước Truyền - xạ thủ B40, Cao Ngọc Chinh, Hà Văn Mách, Ngô Doãn Nha và y tá Hà Trường Vũ đều trang bị AK47, nai nịt gọn gàng lên đường "săn xe tăng Mỹ". Khi trời vừa hửng sáng, từ hướng đông xuất hiện từng tốp máy bay phản lực của Mỹ thay nhau trút bom từ hướng trảng Ba Chân lên hướng trảng Dầu, lộ Ủi. Theo quy luật hoạt động của quân Mỹ, sau khi máy bay ném bom, pháo binh sẽ bắn dồn dập dọn đường cho xe tăng tiến vào đánh phá. Tổ chiến đấu nhận định, cánh quân thiết giáp trảng Ba Chân sẽ đánh lên hướng cơ quan Ban Kinh tài R, Cơ quan Mặt trận Dân tộc giải phóng, Ban Tổ chức Trung ương Cục...

Chiến sỹ Đoàn 180- An ninh vũ trang bắn cháy xe tăng của Mỹ trên quốc lộ 22 tỉnh Tây Ninh (năm 1967).

Trước tình hình đó, ông Truyền bàn với anh em cắt rừng ra hướng lộ Ủi đón đầu chặn đánh. Khi tổ chiến đấu đến địa điểm định trước, cách căn cứ Ban Tổ chức Trung ương Cục khoảng 300m, vừa triển khai đội hình phục kích thì đoàn xe tăng hơn 50 chiếc cũng ầm ầm chạy lên. Vì khu vực này rừng cây quá rậm rạp che khuất tầm nhìn nên không thể chọn vị trí thuận lợi để xạ kích, ông Truyền chỉ kịp chọn con đường mòn nhỏ vào cơ quan cách mặt đường lộ Ủi khoảng 7 - 8m, giương súng lên sẵn sàng nhả đạn.

Ông Truyền nhớ lại: "Khi đoàn xe tăng ầm ầm chạy tới mỗi lúc một gần, đất dưới chân rung lên như động đất, đợi chiếc M41 đi đầu lọt vào tầm ngắm tôi mới siết cò. Một tiếng nổ như sấm vang lên, khói đen phủ lên đầu xe, chiếc xe theo quán tính chỉ lết thêm khoảng 5-6m thì bốc cháy dữ dội, đạn pháo trong xe bị cháy nổ ầm ầm. Bị đánh bất ngờ, địch không xác định được mục tiêu nên phản ứng bằng cách bắn xối xả vào 2 bên đường. Định thần lại, chúng xác định đúng chỗ phục kích của chúng tôi và tập trung hoả lực. Cây cối đổ ngổn ngang, mọi vật trong rừng coi như bình địa. Nhưng chúng không ngờ lúc đó chúng tôi phục kích cách mặt đường chỉ khoảng 6-7m, còn chúng bắn huỷ diệt từ khoảng cách 10-15m trở ra. May mắn nữa là pháo xe tăng bắn vào những gốc cây, ụ mối nghi có quân ta ẩn nấp, nên lá cây phủ kín cả người chúng tôi. Thấy làn đạn địch chuyển ra phía sau, tôi ôm khẩu B40 bò ra mặt đường tìm bắn tiếp, nhưng số xe tăng còn lại đã "lủi" sang bên kia rừng, chỉ còn chiếc xe bị bắn đang bốc cháy ngùn ngụt. Tổ chiến đấu vẫn nằm phục kích tại chỗ, đợi xe của địch tiến lên sẽ bắn tiếp. Nhưng khoảng hơn 1 giờ sau, cả đoàn xe tăng địch cũng ầm ầm rút chạy theo đường cũ. Chẳng những không vào được căn cứ, mà bọn chúng còn bỏ lại tại trận xác chiếc xe tăng đã bị cháy đen".

Qua gần 2 tháng tham gia đánh trận càn Junction City của quân Mỹ, ông Đoàn Phước Truyền tham gia chiến đấu hàng chục trận, bắn cháy 2 xe tăng, tiêu diệt 8 tên Mỹ và gài mìn phá huỷ 2 xe tăng khác. Với những thành tích trên, ông được Bộ Chỉ huy Miền tặng Huân chương Chiến công Giải phóng hạng 3, danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ và Dũng sĩ diệt cơ giới.

Nguyễn Đức Quý

  

Best Rock Songs Vietnam War Music