CÂU CHUYỆN KHOA HỌC 147

(ĐC sưu tầm trên NET)

                                 Cuộc Thi Ăn Ớt Toàn Các Thánh Ăn Không Biết Cay Là Gì

 

Cuộc Thi Ăn Ớt Toàn Các Thánh Ăn Không Biết Cay Là Gì

Khoa học mới khám phá: Ăn quá nhiều ớt có thể dẫn đến mất trí nhớ

TUẤN NGHĨA, Theo TRÍ THỨC TRẺ 14:59 18/09/2019

Một nghiên cứu mới về mối liên hệ giữa ớt và các hậu quả bệnh lý như chứng mất trí nhớ có thể mang tin xấu đến những người nghiện thức ăn cay.

• Lần đầu tiên các nhà khoa học tìm được gen thuận tay trái: Điều đó có ý nghĩa thế nào?
• Kỷ lục cây cao nhất của rừng Amazon vừa tăng vọt thêm 50% mà khoa học đang không thể hiểu tại sao
• Nhóm nhà khoa học tình cờ tìm ra vũ khí bí mật tiêu diệt HIV

Zumin Shi, phó giáo sư tại trường cao đẳng khoa học y tế (chi nhánh Trung Quốc của đại học Qatar), được biết tới với các dự án nghiên cứu chuyên sâu về tác động của đồ ăn cay với cơ thể người.
Ớt là một trong những loại gia vị cay phổ biến nhất được sử dụng trên thế giới và đặc biệt phổ biến tại châu Á. Vì lí do như vậy, ớt cũng là đối tượng nghiên cứu chính của các dự án khoa học do giáo sư Zumin Shi thực hiện.

Một lễ hội ăn ớt tại Trung Quốc.

Cách đây không lâu, giai đoạn đầu tiên thuộc quá trình nghiên cứu đã đưa ra công bố về những công dụng của ớt đối với con người. Qua đó, chất Capsaicin, thành phần tích cực trong ớt sẽ có tác dụng tăng tốc độ trao đổi chất, giảm chất béo và ức chế nguy cơ rối loạn mạch máu. Tuy nhiên, giai đoạn nghiên cứu gần đây đã bổ sung thêm những mặt có hại của việc sử dụng quá nhiều ớt.
Từ năm 1991 tới năm 2006, nhóm nghiên cứu đã phân tích 4582 người trong độ tuổi 55 trở lên tại Trung Quốc (quốc gia có 3/4 dân số chuộng ăn ớt). Qua quá trình phân tích qui mô, giáo sư Zumin Shi đã tìm thấy bằng chứng về sự suy giảm nhận thức ở những người tiêu thụ hơn mức trung bình 50 gram ớt mỗi ngày. Thực tế, nếu ăn nhiều ớt trong một giai đoạn dài, một người khỏe mạnh còn có nguy cơ mắc các chứng bệnh mất trí nhớ.

Mất trí nhớ là một trong những căn bệnh nguy hiểm nhất, y học hiện nay vẫn chưa tìm ra cách để chữa khỏi.

Liên quan tới nghiên cứu trước đó, giáo sư Zumin Shi giải thích trong một thông cáo báo chí được gửi đi vào cuối tuần qua: "Trong các nghiên cứu trước đây của chúng tôi, việc ăn ớt được công nhận có lợi cho việc kiểm soát trọng lượng và huyết áp cơ thể người . Tuy nhiên, trong nghiên cứu này, chúng tôi phát hiện ra những ảnh hưởng xấu của ớt đến nhận thức của những người từ 55 tuổi trở lên".
"Những người thừa cân có thể hưởng nhiều ích lợi và chịu ít tác hại hơn so với những người có trọng lượng bình thường. Chất Capsaicin trong một cơ thể có ít chất béo sẽ hoạt động ít hơn vào công dụng đốt mỡ hay trao đổi chất, thay vào đó nó sẽ gây tác động lớn tới bộ não khiến gây nên chứng suy giảm nhận thức", vị giáo sư này giải thích thêm.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới, khoảng 50 triệu người trên thế giới mắc các chứng mất trí nhớ và bệnh Alzheimer là hình thức phổ biến nhất, chiếm tới 60-70 % các trường hợp. Hiện tại, không có phương pháp điều trị nào có thể chữa khỏi chứng mất trí nhớ hoặc thay đổi được quá trình tiến triển của nó. 
Theo Abc News

Những điều thú vị xoay quanh phương trình E=mC2 của thiên tài Albert Einstein

(VOH) - Bạn biết gì về phương trình về sự tương đương giữa khối lượng và năng lượng? Nó có nguồn gốc từ đâu và được ứng dụng như thế nào trong cuộc sống?

09:19 - 20/09/2019

• Cách tính diện tích hình chữ nhật như thế nào?
• Hướng dẫn tính diện tích mặt cầu, công thức và ví dụ chi tiết
• Cách tính thể tích hình nón, hình chóp, hình chóp cụt

Albert Einstein nhà vật lý thiên tài người Đức, người được xem là một trong hai trụ cột của vật lý hiện đại. Ông được cả thế giới biết đến nhờ phương trình về sự tương đương giữa khối lượng và năng lượng E = mC², hãy cùng tìm hiểu chi tiết về ý nghĩa và ứng dụng trong cuộc sống của nó thông qua bài viết sau.

 Nguồn gốc của phương trình nổi tiếng E = mC²

Những năm đầu của thế kỷ XX, Einstein đã bắt đầu nghiên cứu về quan hệ giữa ánh sáng không gian và thời gian. Mục đích của ông là góp phần mở rộng lĩnh vực nghiên cứu của vật lý học đương thời. Trong quá trình nghiên cứu, ông đã khám phá ra thuyết tương đối hẹp khởi nguồn của vật lý lượng tử hiện đại.

 

Nhà vật lý thiên tài người Đức Albert Einstein

Với sự nghiên cứu cải tiến miệt mài của mình, Thuyết tương đối rộng cũng đã được Einstein cho ra đời để mô tả về vũ trụ bản nguyên. Bên cạnh đó, khi nghiên cứu dưới góc độ toán học, ông đã thu được kết quả, đó là tính đàn hồi của thời gian và không gian. Trong đó, ông cho rằng vật thể tăng tốc thì tỉ lệ nghịch với thời gian. Khối lượng của vật thể sẽ tăng khi vận tốc của chúng tiến gần hơn với tốc độ ánh sáng. Qua đó, lần đầu tiên xuất hiện mối quan hệ giữa không gian và thời gian.

Từ mối quan hệ này, ông cho rằng không gian và thời gian chỉ đo được một cách tương đối mà không bao giờ có thể đo được một cách tuyệt đối. Ông đã tiếp tục nghiên cứu trên phương diện toán học và đạt được kết quả đó là khi vận tốc của một vật tiến gần hơn so với tốc độ ánh sáng, thì khối lượng của vật đó tăng lên và thời gian, độ dài thì tỷ lệ nghịch với khối lượng. Điều này đã được chứng minh bởi thực nghiệm thông qua số đo chính xác của một đồng hồ trên máy bay phản lực.

Nếu tốc độ của một vật thay đổi thì giữa chúng phải có một mối liên hệ nào đó. Và thuyết tương đối của Einstein đã chỉ rõ vật chất phải là một vật có độ cô đặc cực kỳ cao. Từ đó ông bắt đầu xây dựng nên một phương trình toán học thể hiện mối liên hệ giữa vật chất và năng lượng. Ông đã công bố trên một tờ báo về kết quả nghiên cứu của mình. Tuy nhiên, lúc bấy giờ ông lại không thể ngờ rằng phương trình này lại có một ý nghĩa đặc biệt quan trọng, quyết định đến vận mệnh của toàn thế giới.

Mãi đến năm 1939, lúc đó phương trình E = mc² vẫn chỉ nằm trên giấy tờ lý thuyết. Một cột mốc lịch sử đã xảy ra đó Đức quốc xã bị trục xuất khỏi châu Âu. Lúc này, Einstein đã sang Mỹ và nhập quốc tịch ở đây. Với tin tức ông biết được rằng Đức quốc xã đang nghiên cứu một loại vũ khí cực kỳ nguy hiểm có sức công phá cực kỳ khủng khiếp, vì vậy ông đã viết một lá thư cảnh báo Tổng thống Mỹ về vấn đề này, nội dung của bức thư như sau:

Những công trình nghiên cứu mới đây của E. Fermi và Lzilard mà tôi đã nhận được bản thảo, đã khiến tôi nghĩ rằng trong tương lai rất gần, chất uranium có thể biến thành một nguồn năng lượng mới mẻ và quan trọng. Sự mới mẻ này có thể dẫn tới việc chế tạo bom, và tôi tin rằng chỉ với một trái bom thuộc loại đó, trang bị ở tàu chiến và cho nổ ở cảng biển có thể công phá toàn bộ khu vực cảng và các vùng lân cận.

Với lá thư mà Einstein gửi cho Roosevelt đã dẫn tới sự ra đời của dự án bom nguyên tử Manhattan sau này. Dựa vào lý thuyết về sự tương đương giữa khối lượng và năng lượng, chỉ với 5 năm sau thì quả bom nguyên tử đầu tiên đã được thử nghiệm ở Almagordo Reservation (New Mexico). Trong chiến tranh thế giới thứ hai, Mỹ đã thả 2 quả bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki xuống Nhật Bản, buộc phe phát xít Nhật đầu hàng vô điều kiện.

Hiểu chi tiết về phương trình E = mc²

Trong đó, E là năng lượng, m là khối lượng và c là tốc độ ánh sáng trong chân không. Để hiểu rõ hơn thì ta sẽ cùng tìm hiểu chi tiết về các đại lượng. 

Tác phẩm điêu khắc nổi tiếng về công thức của Einstein

Một là, năng lượng là một dạng vật chất, tồn tại xung quanh chúng ta ở nhiều dạng như năng lượng nhiệt, điện, hạt nhân, hóa học,… Và năng lượng là một loại vật chất không thể thiếu trong đời sống xã hội của chúng ta.

Hai là, khối lượng được hiểu là sức nặng của một vật trên mặt đất. Là thước đo biểu thị số lượng vật chất tạo thành một vật thể. Trong công thức E = mc², thì khối lượng là một đại lượng không đổi.

Ba là, tốc độ ánh sáng với cách nói tổng quát đó là tốc độ lan truyền của bức xạ điện từ trong chân không. Các thí nghiệm thực tế đã chứng minh rằng trong chân không ánh sáng di chuyển với tốc độ không đổi. Giá trị thực là c = 299 792 458 m/s (nó xấp xỉ 3.10^8 m/s).

Công thức về sự tương đồng giữa khối lượng và năng lượng cho thấy trong một khối lượng chất nhất định sẽ có bao nhiêu năng lượng. Và chỉ với một lượng vật chất rất nhỏ cũng chứa một nguồn năng lượng rất lớn.

Ứng dụng của phương trình E = mc² vào thực tế

Một là, tăng hiệu quả của quá trình chuyển hóa năng lượng dựa vào công thức năng lượng của Einstein. Dựa vào công thức đó, có thể thấy rằng năng lượng của hạt nhân nguyên tử lớn hơn nhiều so với các electron của nguyên tử đó. Và khi bị phá vỡ thì năng lượng được giải phóng từ hạt nhân lớn hơn năng lượng được giải phóng từ sự đứt gãy các liên kết electron.

Hiện nay, phần lớn năng lượng mà con người sử dụng được cung cấp từ quá trình đốt cháy than đá, khí ga trong tự nhiên. Khi đó thì sự liên kết của các electron hóa trị của những nhiên liệu này sẽ bị đứt gãy, từ đó giải phóng ra năng lượng. Và cách này thì không chỉ kém hiệu quả rõ rệt mà còn gây ra những hậu quả khó lường cho môi trường, rõ hơn là tình trạng biến đổi khí hậu, trái đất nóng lên hiện nay. Và nhờ vào công thức của Einstein, các lò năng lượng hạt nhân sẽ cung cấp một nguồn năng lượng lớn đáp ứng nhu cầu cho con người dựa vào sự phân hạch của các nguyên tử.

Sức tàn phá quả bom nguyên tử được thả xuống Nhật Bản

Hai là, xác định tuổi cổ vật bằng đồng vị phóng xạ Carbon 14. Bản chất của phương pháp này là dựa vào quá trình phân rã phóng xạ theo công thức E = mc² mà Einstein đã đưa ra. Và công trình này đã giúp Willard F.Libby (1908 - 1980) đạt giải Nobel Hóa học năm 1960. Và còn rất nhiều ứng dụng khác mà dựa vào công thức của nhà thiên tài vật lý đã đưa ra phục vụ cho cuộc sống của con người.

Mặc dù, việc Einstein đưa ra công thức cùng với bức thư gửi tổng thống Mỹ đã gián tiếp khiến cho Nhật Bản phải hứng chịu thảm họa hạt nhân, cùng các vấn đề chiến tranh hạt nhân đe dọa hòa bình trên thế giới hiện nay. Nhưng cũng không thể phủ nhận những đóng góp của ông trong khoa học vật lý nói riêng và ứng dụng của công thức E = mc² cho đời sống con người.

Nguồn tham khảo:

• Wikipedia - Bách khoa toàn thư mở.

Độ lệch chuẩn là gì? Hướng dẫn chi tiết các bước tính độ lệch chuẩn và ứng dụng của nó: (VOH) - Độ lệch chuẩn đem đến rất nhiều những ứng dụng trong toán học, thống kê, báo cáo… Trong bài viết này, hãy cùng VOH Online tìm hiểu thế nào là độ lệch chuẩn nhé!

T.P (Tổng hợp)

Con quay hồi chuyển (Gyroscope) và ứng dụng trong đời sống

Con quay hồi chuyển là gì? Đặc điểm, nguyên lý hoạt động và ứng dụng của nó trong các thiết bị di động hiện nay.

15:43 - 13/09/2019

• Tỉ lệ vàng là gì? Những ứng dụng hữu ích của tỷ lệ vàng trong đời sống
• Bạn đã biết rõ về hệ thống học hàm học vị ở Việt Nam?

Con quay hồi chuyển (Gyroscope) một thuật ngữ được sử dụng phổ biến trong thông số kỹ thuật của nhiều thiết bị di động. Vậy con quay hồi chuyển là gì, đặc điểm, nguyên lý hoạt động và ứng dụng của nó ra sao? Hãy cùng tìm hiểu ngay nhé.

Con quay hồi chuyển (Gyroscope) - Trải nghiệm công nghệ thế hệ mới (Nguồn: Internet)

Con quay hồi chuyển là gì?

Nếu ngày trước các thiết bị công nghệ cũ chỉ dùng để đáp ứng nhu cầu cơ bản thì giờ đây chúng đã được phát triển để trở thành một công cụ vạn năng đáp ứng đa nhu cầu của con người. Để tạo ra được những thiết bị có tính ứng dụng cao như vậy thì một trong những thành phần cấu tạo không thể thiếu đó chính là con quay hồi chuyển được đặt trong hệ thống cảm biến thân máy.

Con quay hồi chuyển là một ứng dụng thú vị với lý thuyết vật lý học dựa trên nguyên lý bảo toàn momen động lượng. Thực chất, con quay cơ học là một bánh xe hay đĩa quay với các trục quay tự do theo mọi hướng. Phương hướng này thay đổi nhiều hay ít tùy thuộc vào mô men xoắn bên ngoài hơn là liên quan đến con quay có vận tốc cao mà không cần mô men động lượng lớn. Vì mô men xoắn được tối thiểu hóa bởi việc gắn kết thiết bị trong các khớp vạn năng (như Gimbal), hướng của nó duy trì gần như cố định bất kể so với bất kỳ chuyển động nào của vật thể mà nó tựa lên.

Đây cũng chính là một trong những thiết bị hỗ trợ đặc biệt được ứng dụng vào nhiều lĩnh vực trong đời sống. Con quay hồi chuyển là thiết bị dùng để đo đạc hoặc duy trì phương hướng dù đứng ở nhiều vị trí khác nhau. Nó cũng giúp chúng ta giải thích tại sao những công nghệ mới hiện nay có thể đếm được bạn đi bao nhiêu bước chân chỉ bằng 1 chiếc vòng đeo tay. 

Nguyên lý hoạt động của con quay hồi chuyển:

Đây là một thiết bị dùng để đo đạc hay duy trì phương hướng cho thân máy, thực chất con quay hồi chuyển chính là một bánh xe hoặc đĩa quay với các trục quay tự do. Theo khoa học công nghệ Vật Lý thì việc áp dụng nguyên tắc bảo toàn mô men động lượng nên mô men xoắn được tối thiểu hóa từ đó con quay có thể duy trì hướng quay gần như cố định ở mọi hướng tự do.

Tính chất đặc biệt từ con quay hồi chuyển chính là sự chuyển động theo cách chống lại trọng lực, nhờ vậy công nghệ thiết bị mới này ngày càng được ứng dụng nhiều trong thực tế từ những thứ đơn giản như xe đạp cho đến những thiết bị hiện đại như tàu con thoi.

Nếu như bạn đã từng sử dụng yoyo, con quay,...thì đây cũng chính là một trong số ứng dụng sử dụng con quay hồi chuyển. 

Hoặc có thể lấy ví dụ trên chiếc bánh xe đạp treo lên trần nhà bằng sợi dây thừng ở 1 đầu trục quay, hiện tượng chuyển động diễn ra như sau:

• Đầu tiên xét riêng bánh xe thì hướng chuyển động quanh trục với lực F hướng xuống và momen xoắn hướng theo trục quay, vuông góc với lực F. Tác động lực F càng lớn thì momen động lượng cũng lớn theo phương của momen xoắn.

 Xét riêng bánh xe với lực và momen xoắn (Nguồn: Internet)

• Thứ hai, xét cả bánh xe với dây thừng, trong trường hợp này thì trọng lực và momen xoắn có tác dụng lên trục bánh xe tạo nên momen động lượng vuông góc. Khi buông tay thì cả bánh xe di chuyển theo hướng đánh võng và đi về trạng thái cân bằng do lực ma sát tạo ra.

Xét cả hệ bánh xe và dây thừng (Nguồn: Internet)

• Thứ ba xét bánh xe và dây thừng nhưng khi ta quay bánh xe một lực nhẹ để tạo momen xoắn theo hướng vuông góc với momen động lượng, bánh xe sẽ chuyển động dường như lơ lửng một thời gian nhỏ trên không.

 Xét riêng bánh xe với dây thừng tạo nên momen xoắn (Nguồn: Internet)

Ứng dụng con quay hồi chuyển vào đời sống:

Lần đầu tiên xuất hiện trên điện thoại iPhone 4 với tính năng tự xoay màn hình tương ứng với cách cầm thiết bị của người dùng đã gây nên cơn sốt trong cộng đồng công nghệ nói chung và thiết bị di động nói riêng. Hiện nay con quay hồi chuyển được ứng dụng rộng rãi trong lĩnh vực điện thoại thông minh. 

Con quay hồi chuyển có thể nhận biết được hướng của thiết bị, hệ thống có thể dễ dàng ghi nhận những chuyển động theo cả phương ngang hoặc phương thẳng đứng. Vậy nên con quay hồi chuyển được ứng dụng rất nhiều vào các phần mềm cần đến khả năng điều hướng, đặc biệt là các game trên các thiết bị di động.

VD : Khi bạn chơi game đua xe, cầm màn hình nghiêng đi là xe sẽ rẽ theo, đó là ứng dụng của con quay hồi chuyển. Khi bạn dùng bản đồ để xác định hướng đó cũng là ứng dụng con quay hồi chuyển.

Bộ con quay hồi chuyển được tối ưu và gắn trên hệ thống vi mạch điện tử (Nguồn: Internet)

Ngoài ứng dụng trong các trò chơi điện tử, con quay hồi chuyển còn được dùng kết hợp với gia tốc kế trong la bàn điện tử ở các thiết bị di động, Với sự kết hợp này, chúng ta có chiếc la bàn có độ nhạy và chính xác cao, lại không bị phụ thuộc vào từ trường xung quanh.

Ứng dụng của con quay hồi chuyển lên thiết bị di động (Nguồn: Internet)

Ngoài ra con quay hồi chuyển còn được ứng dụng trong các máy đo của máy bay dùng để xác định độ cao và vị trí. 

Hãy trải nghiệm những ứng dụng của con quay hồi chuyển ngay trên thiết bị di động của bạn luôn nhé. Hy vọng qua bài viết này các bạn sẽ có thêm cho mình những kiến thức mới, chúc các bạn thành công!

Xu hướng dạy học tích hợp đang thịnh hành hiện nay là gì? : Dạy học tích hợp đang là xu thế giáo dục chung của nhiều quốc gia hiện nay, thời gian gần đây thì Việt Nam cũng đang theo xu hướng này. Vậy dạy học tích hợp là gì? Cùng tìm hiểu ngay nhé.

Những kỹ năng làm việc nhóm ai cũng cần biết trong thời đại mới : Trong công việc hay cuộc sống hàng ngày, làm việc nhóm là một kỹ năng rất quan trọng và vô cùng cần thiết. “Nếu muốn đi nhanh hãy đi một mình, muốn đi xa hãy đi cùng nhau”.

CIE (Tổng hợp)