CÂU CHUYỆN LỊCH SỬ 59/4 (Cướp biển Somali)

(ĐC sưu tầm trên NET)
 
Cướp biển Somali

Cướp biển Somali đụng nhầm "thứ dữ": Điều gì xảy ra?

Mai Anh |
Cướp biển Somali đụng nhầm "thứ dữ": Điều gì xảy ra?

Vùng biển Somali là một "điểm đen" đáng sợ đối với các tàu vận tải. Những tên cướp biển Somali không từ tàu dầu hay tàu hàng. Túng làm liều, nhưng lần này chúng gặp đúng "thứ dữ".

Không chỉ nổi danh với sự nghèo đói, xung đột phe phái, nội chiến liên miên, sự nổi tiếng của đất nước Somali ở vùng Đông Phi này còn vươn tầm thế giới "nhờ" những tên cướp biển khát máu, không từ thủ đoạn để đạt được mục đích.
Cướp biển Somali chủ yếu hoạt động ở ven bờ Nam của Vịnh Aden, nơi có tuyến hàng hải quốc tế thuộc loại sầm uất nhất thế giới. Mỗi ngày có hàng trăm, hàng nghìn lượt tàu vận tải qua lại như con thoi ở đây để ra, vào Kênh đào Suez.
Chúng thường sử dụng các tàu nhỏ tốc độ cao để áp sát, tìm cách leo lên các tàu hàng rồi không chế kíp thủy thủ bằng những vũ khí cá nhân như súng tiểu liên AK-47 hay súng phóng lựu RPG-7 (Việt Nam ta hay gọi là B-41).
Chính sự lộng hành của những nhóm cướp biển Somali đã khiến cả thế giới bất an, buộc phải thành lập các nhóm tàu chiến tuần tra thường xuyên trong khu vực để bảo vệ tuyến hàng hải quan trọng này. Tham gia có các tàu của Nga, Pháp, Mỹ, Trung Quốc,...
Rõ ràng, sự phối hợp này đã đem lại hiệu quả đáng kể.
Trong số các ví dụ điển hình là một nhóm cướp biển đụng phải "thứ dữ" là một tàu chiến của Hải quân Nga đang làm nhiệm vụ trong khu vực. Các bạn hãy theo dõi điều gì đã xảy ra nhé.
Lưu ý: Video liên quan đến súng, pháo hạng nặng từ một tàu hải quân cỡ lớn, bạn nên cân nhắc kỹ trước khi xem.
Cướp biển Somali đụng nhầm tàu Hải quân Nga.

theo Thế giới trẻ

Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào

Thứ Tư, ngày 26/10/2016 00:30 AM (GMT+7)

Tuy ít khi giết người, cướp biển Somalia vẫn đánh đấm và tra tấn con tin trong thời gian giam giữ.

Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào - 1
Cướp biển Somalia (Ảnh: AP)
Ba thuyền viên Việt Nam vừa được thả sau 4 năm bị cướp biển Somalia bắt cóc. Cùng với họ là 22 thuyền viên khác đến từ các nước châu Á như Đài Loan, Campuchia, Trung Quốc, Indonesia, Philippines. Đây là kết quả sau 18 tháng thương lượng của Chương trình Hỗ trợ Con tin (HSP).
Hiện vẫn còn 10 con tin Iran bị bắt giữ từ năm 2015 và 3 con tin Kenya chưa được giải thoát. Trong đó có một người phụ nữ bị liệt và đang rất ốm yếu, theo điều phối viên của HSP.
Làn sóng hải tặc ở Somalia bắt đầu trỗi dậy từ năm 2005 và đạt đỉnh vào năm 2011 khi cướp biển tấn công 237 tàu, theo Daily Mail. Cuối năm đó, 11 tàu cá nước ngoài đã bị bắt giữ cùng 216 con tin, giúp cướp biển kiếm được trung bình 2 triệu USD tiền chuộc mỗi tàu.
Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào - 2
26 thuyền viên vừa được thả tự do ngày 22.10, sau 4 năm bị cướp biển Somalia giam giữ
Deborah Akoth Osiro, một nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu An ninh Nairobi ước tính vào năm 2010 có khoảng 1.000-1.500 hải tặc Somali hoạt động tại các vùng biển cách đất liền nước này tới 2.000 km. Hải tặc Somalia thậm chí còn thực hiện các cuộc tấn công ở xa phía nam như Mozambique, hay phía bắc lên tới Biển Đỏ, tiến về cả phía đông như Maldives và cả bờ biển phía nam của Ấn Độ.
Bất ngờ là, cướp biển Somalia thường là những người low-tech (ít am hiểu về công nghệ), theo Globe and Mail. Chúng lướt qua sóng bằng những chiếc thuyền nhỏ, đi chân đất trèo lên tàu và vũ khí của chúng thường cũ rích và hoen gỉ. Thế nhưng, chúng vẫn rất bạo lực và tàn nhẫn, không ngần ngại bắn súng tự động và súng phóng lựu vào tàu đối phương để đe dọa.
Hải tặc nước này cũng được hỗ trợ bởi các nhà tài trợ trong bóng tối, những người hiếm khi bị bắt. Ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy các chiến binh Hồi giáo Somalia, bao gồm cả nhóm cực đoan al-Shabab, bắt đầu sử dụng cướp biển để quyên tiền cho cuộc nổi dậy không ngừng của họ chống lại chính phủ Somalia.
Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào - 3
Cướp biển Somalia trên thuyền nhỏ đặc trưng
Ross Kemp, một diễn viên người Anh từng có một bài viết đăng tải trên Mirror, giải thích sự nguy hiểm của cướp biển Somalia. “Che mặt kín mít, hắn ta khoe khoang rằng mình từng cướp khoảng 200 tàu”, theo bài báo. Càng nói chuyện, Kemp càng nhận ra tên cướp biển là một người nguy hiểm và tuyệt vọng, một kiểu tội phạm được thúc đẩy bởi lòng tham. Hải tặc Somali rõ ràng là những người đi biển dày kinh nghiệm và được đào tạo chuyên nghiệp.
Cũng theo Kemp, tên cướp biển đã thú nhận có khoảng 30 trường ở Somalia, nơi cướp biển đến để trau dồi kỹ năng. Tại đây, chúng được các cựu thành viên của Hải quân Somalia dạy tất cả mọi thứ, từ sử dụng vũ khí đến kỹ thuật phục kích.
Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào - 4
Ross Kemp, chụp ảnh cùng với một cướp biển Somalia
Do được huấn luyện và tài trợ, quá trình phục kích, tấn công và đòi tiền chuộc của cướp biển Somalia rất bài bản. Boyah, hải tặc khu vực này, đã kể lại quy trình trên với nhà báo của Guardian.
Boyah từng cướp hơn 25 tàu, nói rằng cướp biển rất “dễ tính”, thường cướp bất kỳ tàu nào trong tầm ngắm. Mặc dù mục đích ban đầu của những tên hải tặc này là bảo vệ vùng biển quốc gia Somali, chúng vẫn không ngại xâm lấn vào vùng biển của nước khác, theo đuổi mục tiêu đến cùng. Boyah cùng đồng bọn chia đối tượng của mình thành 2 loại: tàu thương mại và du lịch. Các tàu thương mại (có mang theo cần cẩu) đi chậm hơn và dễ dàng bị bắt giữ hơn.
Trong các cuộc tấn công, hải tặc chia ra thành nhiều nhóm đi trên các thuyền nhỏ. Boyah và đồng bọn tiếp cận mục tiêu từ mọi phía,  bao vây tàu như một đàn sói. Chúng giương vũ khí ra để buộc các thủy thủ dừng tàu và thậm chí còn bắn cảnh cáo lên trời. Nếu các chiến thuật đe dọa không hiệu quả, cuộc tấn công kết thúc ở đó. Nhưng một khi tàu mục tiêu dừng lại, cướp biển sẽ ném thang dây và trèo lên tàu.
Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào - 5
Hải tặc Somalia chia ra thành nhiều nhóm đi trên các thuyền nhỏ. Boyah và đồng bọn tiếp cận mục tiêu từ mọi phía,  bao vây tàu như một đàn sói
Thủy thủ ít khi chống trả cướp biển, và nếu có, cũng ít khi thành công. Toàn bộ quá trình từ lúc phát hiện tàu đến bắt giữ kéo dài tối đa 30 phút, theo Boyah. Con tàu bị bắt sau đó buộc phải di chuyển đến một cảng biển Somalia, nơi lính canh và thông dịch viên đang đợi sẵn để trông chừng con tin, chuẩn bị đòi tiền chuộc.
Số tiền chuộc sẽ được chia đều cho tất cả các bên liên quan. Một nửa thuộc về cướp biển. 1/3 nằm trong tay các nhà đầu tư, những người bơm tiền cho tàu cướp biển để mua vũ khí, thiết bị. Phần còn lại được chia cho những người liên quan: lính canh, nhà cung cấp thực phẩm và nước, thông dịch viên (đôi khi là học sinh trung học), và thậm chí cả những người nghèo và tàn tật ở địa phương.
Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào - 6
Cướp biển Somalia ít khi giết người
Có một điểm nổi bật của cướp biển Somalia là: Chúng ít khi giết người. Đây cũng là điều khiến việc xử lý cướp biển trở nên khó khăn hơn, theo Wall Street Journal. Sau khi cướp biển bắt giữ con tin, lực lượng hải quân hiếm khi hành động, vì con tin còn sống có thể bị thương trong quá trình đó.
Vào năm 2008, có hơn 40 tàu bị cướp ở Somalia nhưng số người chết rất ít. Chỉ có một thuyền trưởng thiệt mạng vì nguyên nhân sức khỏe trong khi bị giam giữ, và một vài dân quân chết khi cố gắng giải cứu tù nhân.
Cướp biển Somalia cũng muốn giữ tù nhân sống sót. Đây dường như là một "danh tiếng" có ích cho chúng. Một dân thường có giá hàng trăm ngàn USD tiền chuộc nếu còn nguyên vẹn. Đồng thời, việc “ít giết người” của cướp biển Somalia đã khiến chính phủ các nước miễn cưỡng trả tiền chuộc để đổi lấy cư dân nước mình.
Cướp biển Somalia nguy hiểm thế nào - 7
Nhiều con tin sống sót cho biết họ từng bị cướp biển tra tấn rất dã man
Tuy không giết hại con tin, cướp biển Somalia cũng không hề “nhẹ tay”. Theo BBC, một nửa số con tin bị bắt cóc năm 2011 kể lại rằng họ bị từng bị đấm và tát. 10% bị tra tấn bằng nhiều hình thức như nhốt trong phòng lạnh, bỏng do thuốc lá và giật móng tay (cướp biển dùng kìm để kéo móng tay của con tin ra khỏi tay).
Một trong số 26 thủy thủ châu Á vừa được giải cứu cũng đã tiết lộ về cuộc sống khổ cực họ phải chịu đựng lúc bị giam giữ. Arnel Balbero nói trên BBC rằng các thủy thủ buộc phải ăn bất cứ thứ gì nhặt được, bao gồm cả chuột và họ chỉ được cấp một lượng nước ít ỏi.
Trả lời phỏng vấn tại Nairobi sau khi được trả tự do, Balbero cho biết cướp biển Somalia đối xử với các thủy thủ như động vật. Quãng thời gian bị bắt làm con tin khiến anh giống như một “xác sống” và anh giờ đây cảm thấy rất khó khăn để làm lại cuộc đời, anh nói.
Theo Trà My - Tổng hợp (Dân Việt)

Sự thật bất ngờ về cướp biển Somalia

Thứ Ba, ngày 25/10/2016 07:00 AM (GMT+7)

Nhắc đến cướp biển Somalia, nhiều người nghĩ tới những kẻ tàn ác, xảo quyệt, nghiện ma túy, nhưng đó chỉ là một phần sự thật.

Sự thật bất ngờ về cướp biển Somalia - 1
Cướp biển Somalia đứng cạnh một con tàu vừa chiếm được
Mới đây, 26 con tin người châu Á, trong đó có người Việt Nam đã được thả tự do sau 4 năm bị cướp biển Somalia giam giữ. Đây là vụ bắt cóc con tin lâu thứ hai của cướp biển Somalia.
Cướp biển ở ven biển quốc gia châu Phi này là một mối đe dọa lớn với vận tải quốc tế. Trong năm 2012, cướp biển Somalia đã khiến nền kinh tế toàn cầu tổn thất 5,7 tỷ đến 6,1 tỷ USD. Năm 2015, những tên cướp biển trong khu vực đã tấn công ít nhất 306 thủy thủ.
Dù xuất hiện với tần số dày đặc trên các trang báo quốc tế, có một điều ít người biết về cướp biển Somalia: rất nhiều trong số họ xuất phát là ngư dân.
Thật dễ dàng để tưởng tượng hình ảnh cướp biển Somalia xảo quyệt, ăn mặc quần áo rách rưới, sử dụng ma túy tràn lan, dựa trên những bài báo viết về nạn cướp biển ở đây. Thế nhưng theo các chuyên gia, tờ Time đưa tin, họ không phải là những tên cướp liều lĩnh, thay vào đó, chỉ là những người theo chủ nghĩa cơ hội ở vùng đất ít luật lệ nhất hành tinh.
Sự thật bất ngờ về cướp biển Somalia - 2
26 con tin người châu Á, trong đó có người Việt Nam đã được thả tự do sau 4 năm bị cướp biển Somalia giam giữ
Từ sau cuộc nội chiến lật đổ chính phủ cuối cùng của Somalia năm 1991, quốc gia với 3.330 km đường bờ biển (dài nhất châu Phi) thường xuyên bị tàu nước ngoài cướp phá. Một báo cáo của Liên Hợp Quốc năm 2006 cho biết trong giai đoạn trên, vùng biển Somalia đã trở thành địa điểm quốc tế với tên "miễn phí cho tất cả". Đội tàu đánh cá từ khắp nơi trên thế giới đổ về đây đánh bắt trái phép tài nguyên của Somalia và khiến ngư dân nước này mất nghiệp. Cũng theo một báo cáo khác của Liên Hợp Quốc, lượng thủy hải sản trị giá 300 triệu USD đã bị lấy cắp từ bờ biển của nước này mỗi năm.
Để đối mặt với điều này, người dân Somalia bị “bần cùng hóa” đã buộc phải bảo vệ chính môi trường kiếm ăn của mình tại ven biển Eyl, Kismayo và Harardhere (những nơi hiện đang là hang ổ của cướp biển).
“Những băng đảng cướp biển đầu tiên xuất hiện vào những năm 90, nhằm chống lại các tàu đánh cá nước ngoài", ông Peter Lehr, giảng viên về chủ nghĩa khủng bố tại Đại học St Andrews ở Scotland nói. Tên của các đội tàu cướp biển hiện tại, ví dụ như Cảnh sát biển tình nguyện quốc gia Somalia hay Thủy quân lục chiến Somalia, là minh chứng cho động cơ ban đầu của hải tặc.
Sự thật bất ngờ về cướp biển Somalia - 3
Ngư dân Somalia bị “bần cùng hóa” đã buộc phải bảo vệ chính môi trường kiếm ăn của mình
Vùng nước mà người Somalia bảo vệ là một mỏ vàng đánh cá, theo giảng viên Lehr. Một nghiên cứu năm 2006 dự đoán với tỷ lệ khai thác thủy sản hiện tại, đến năm 2050, hầu hết đại dương sẽ trống rỗng. Tuy nhiên, vùng biển Somalia vẫn sẽ cung cấp cá ngừ, cá mòi và cá thu và các loài hải sản khác như tôm hùm và cá mập.
Các nhóm đánh bắt cá quốc tế thường đến từ các nước xa xôi như Hàn Quốc, Nhật Bản và Tây Ban Nha, hoạt động bất hợp pháp và không có giấy phép trong nhiều thập kỷ qua, Liên Hợp Quốc cho biết. Tsuma Charo, làm việc tại Chương trình hỗ trợ thủy thủ tại Nairobi, nói "đánh bắt bất hợp pháp đã khiến cướp biển ngày càng gia tăng".
Trong những ngày khởi đầu của cướp biển Somali, ngư dân bắt giữ tàu cá nước ngoài có thể lấy được tiền chuộc nhanh chóng. Lý do là các chủ tàu và các công ty không muốn gây sự chú ý vì sự vi phạm luật biển quốc tế của họ. Điều này, theo Charo, cho phép cướp biển xây dựng mạng lưới chiến thuật và thèm muốn những chiến lợi phẩm lớn hơn.
Sự thật bất ngờ về cướp biển Somalia - 4
"Đánh bắt bất hợp pháp đã khiến cướp biển ngày càng gia tăng"
Ngoài đánh cá bất hợp pháp, tàu nước ngoài cũng bị các ngư dân địa phương buộc tội đổ chất thải độc hại ngoài khơi Somalia. Một báo cáo của Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc năm 2005 cho biết các chất thải phóng xạ có hại đã gây ra một loạt bệnh hô hấp và da liễu ở những ngôi làng dọc theo bờ biển Somali.
Kết hợp những yếu tố trên, hải tặc Somali đã xâm lấn vào ngành công nghiệp đánh bắt, ngành công nghiệp bùng nổ duy nhất của nước này. Theo các nhà quan sát, nếu không phải ngư dân, cướp biển Somalia cũng là những người nghèo tìm kiếm vận may của họ, Time đưa tin.
Theo Trà My - Tổng hợp (Dân Việt)

Con tin cướp biển Somalia kể lại ký ức kinh hoàng

Thứ Hai, ngày 24/10/2016 18:00 PM (GMT+7)

Nhóm 26 thủy thủ bị cướp biển Somalia bắt giữ gần 5 năm, trong đó có người Việt Nam mới được trả tự do, và một trong số họ đã chia sẻ lại ký ức kinh hoàng khi bị giam cầm.

Con tin cướp biển Somalia kể lại ký ức kinh hoàng - 1
Nhóm thủy thủ bị hải tặc Somalia giam giữ gần 5 năm, vui mừng sau khi được trả tự do.
Theo Guardian, một trong số 26 thủy thủ này đã hé lộ cuộc sống khổ cực mà họ phải chịu đựng cho đến khi được trả tự do.
Arnel Balbero nói trên BBC rằng, các thủy thủ bị đối xử tàn tệ, buộc phải ăn bất cứ thứ gì nhặt được, bao gồm cả chuột và họ chỉ được cấp một lượng nước ít ỏi.
“Chúng tôi phải ăn bất cứ thứ gì dù không có không thích, khi cảm thấy đói thì phải ăn chúng”, thủy thủ này nói. “Chúng tôi phải ăn cả chuột”.
Trả lời phỏng vấn tại Nairobi sau khi được trả tự do, Balbero nói rằng quãng thời gian bị bắt làm con tin khiến anh giống như một “xác sống” và anh giờ đây cảm thấy rất khó khăn để làm lại cuộc đời.
Balbero nói cướp biển Somalia đối xử với các thủy thủ như động vật. Họ chỉ được trả tự do khi có người nộp tiền chuộc. Các nhà đàm phán trung gian cho biết, đây là nhóm thủy thủ cuối cùng bị hải tặc Somalia giam giữ trong giai đoạn cướp biển hoạt động cao trào.
Nhóm thủy thủ bị bắt làm con tin bao gồm người Việt Nam, Trung Quốc, Campuchia, Indonesia và Philippines. Đây là các thủy thủ trên tàu FV Naham 3, do Đài Loan (Trung Quốc) sở hữu. Tàu bị hải tặc Somalia bắt giữ tháng 3.2012. Sau khi đưa thuyền viên lên mặt đất, con tàu bị đánh chìm.
Con tin cướp biển Somalia kể lại ký ức kinh hoàng - 2
Tàu FV Naham 3 trước khi bị hải tặc Somalia đánh chìm.
Hải tặc Somalia nói trả tự do cho các thủy thủ sau khi đã nhận được 1,5 triệu USD tiền chuộc. Khoản tiền này hiện chưa được xác minh.
Nhóm thủy thủ hiện đang ở Nairobi (Kenya) và sẽ sớm được hồi hương trở về quê nhà, John Steed, điều phối viên của nhóm Hỗ trợ Con tin thuộc tổ chức Oceans Beyond Piracy của Mỹ cho biết.
Steed nói trong quá khứ, chỉ có một nhóm thủy thủ khác bị giam giữ lâu hơn các thuyền viên này. Tổng cộng họ đã bị bắt làm con tin suốt 1.672 ngày.
“Họ đang ở trong tình trạng tương đối ổn định, so với quãng thời gian 4,5 năm đối mặt với điều kiện tồi tệ, phải xa gia đình”, Steed nói.
Ngoài 26 người được trả tự do, thuyền trưởng đã bị bắt chết khi hải tặc Somalia đột nhập lên tàu. Hai người khác chết vì bị ốm.
Cướp biển Somalia từng là mối đe dọa nghiêm trọng đến ngành công nghiệp vận tải biển toàn cầu. Tuy vậy, các vụ tấn công đã giảm đáng kể trong những năm gần đây, sau khi các tàu chiến của các nước châu Âu xuất hiện còn tàu thương mại cũng thuê bảo vệ có vũ trang.
Mối đe dọa hàng hải gần bờ biển Somalia vẫn còn đó dù không có tàu thương mại nào bị tấn công kể từ năm 2012, Steed nói.
Theo Đăng Nguyễn - Guardian (Dân Việt)

Cướp biển Somalia thả con tin người Việt sau gần 5 năm

Thứ Hai, ngày 24/10/2016 09:36 AM (GMT+7)

Nhóm ngư dân châu Á bị bắt cóc từ năm 2012, trong đó có người Việt Nam, vừa được thả tự do và đang chờ về nhà, Guardian đưa tin.

Cướp biển Somalia thả con tin người Việt sau gần 5 năm - 1
Nhóm ngư dân được thả tự do ngày 22.10 (Ảnh: Oceans Beyond Piracy)
Cướp biển Somalia vừa thả 26 con tin châu Á bị bắt cóc trong gần 5 năm qua, các nhà đàm phán cho biết ngày 22.10.
Các ngư dân trên tàu cá Naham 3 đã bị cướp biển tấn công và giữ làm con tin hồi tháng 3 năm 2012 ở phía nam Seychelles, một quốc gia ở Đông Phi. Đây là vụ bắt cóc con tin dài thứ hai của cướp biển Somalia.
26 con tin được thả lần này có quốc tịch Campuchia, Trung Quốc, Indonesia, Philippines, Đài Loan và Việt Nam, tuy nhiên chưa rõ danh tính.
Cướp biển Somalia thả con tin người Việt sau gần 5 năm - 2
Một trong những ngư dân rơi nước mắt khi được thả tự do (Ảnh: Reuters)
"Chúng tôi rất vui mừng khi thông báo rằng các con tin của tàu Naham 3 đã được thả vào sáng sớm hôm nay", theo John Steed, điều phối viên của Chương trình Hỗ trợ Con tin (HSP), người đã giúp thương lượng thả tự do các con tin.
Steed nói với AFP việc đưa các con tin về với gia đình vẫn còn một vật cản tại thành phố Galkayo ở Somalia, nơi đang diễn ra giao tranh khốc liệt giữa lực lượng của các nước thù địch trong khu vực như Puntland và Galmudug.
"Mọi thứ ở đây đang rất nguy hiểm, họ sẽ bắn pháo trong đêm nay. Chúng tôi sẽ rời đi vào sáng sớm ngày mai nếu cuộc giao tranh ngừng lại. Sau đó, chúng tôi sẽ đưa các con tin về Nairobi để tắm giặt và khám sức khỏe". Sau đó, toàn bộ con tin sẽ được trở về với gia đình ở quê nhà.
Cướp biển Somalia thả con tin người Việt sau gần 5 năm - 3
Những nụ cười sau gần 5 năm bị bắt cóc (Ảnh: Reuters)
"Họ đã trải qua 4 năm rưỡi trong điều kiện tồi tệ, xa rời gia đình của họ," Steed nói. Ông cũng cho biết thêm các ngư dân trên tàu đã bị suy dinh dưỡng, một người có một vết thương do đạn bắn vào chân. Một người khác bị đột quỵ và một người nữa mắc bệnh tiểu đường.
Cướp biển Somali ban đầu bắt giữ 29 ngư dân, nhưng một người đã thiệt mạng trong vụ cướp, 2 người khác "qua đời vì bệnh tật", theo tuyên bố của tổ chức Oceans Beyond Piracy (OBP).
Cướp biển Somalia thả con tin người Việt sau gần 5 năm - 4
Trong năm 2012, cướp biển Somalia đã khiến nền kinh tế toàn cầu tổn thất 5,7 tỷ đến 6,1 tỷ USD (Ảnh: AP)
Cướp biển là mối đe dọa lớn với vận tải quốc tế khiến Liên Hợp Quốc, Liên minh châu Âu và NATO phải can thiệp nhiều lần.
Trong năm 2012, cướp biển Somalia đã khiến nền kinh tế toàn cầu tổn thất 5,7 tỷ đến 6,1 tỷ USD. Đỉnh điểm là tháng 1 năm 2011, hải tặc Somalia đã bắt giữ 736 con tin và 32 thuyền.
Theo OBP, tuy số vụ bắt cóc có giảm ở phía tây Ấn Độ, những tên cướp biển trong khu vực vẫn tấn công ít nhất 306 thủy thủ trong năm 2015.
Hiện vẫn còn 10 con tin Iran bị bắt giữ từ năm 2015 và 3 con tin Kenya chưa được giải thoát. Trong đó có một người phụ nữ bị liệt và đang rất ốm yếu, theo Steed.
Theo Trà My - The Guardian (Dân Việt)

Vì sao khó ngăn chặn cướp biển Somali

Nhiều nước đang triển khai tàu chiến hiện đại tới trấn áp hải tặc Somali và bảo vệ tàu thuyền nước mình. Tuy nhiên những tên cướp biển vùng Đông Phi vẫn hoành hành như không có chuyện gì xảy ra.


Hàng loạt chiến hạm thuộc đội đặc nhiệm chống cướp biển của Liên minh châu Âu và một số nước khác với súng ống và thiết bị theo dõi tối tân dường như vẫn chưa đủ để có thể xoá bỏ mối đe doạ đối với tàu thuyền dân sự xung quanh bờ biển Somali. Đặc biệt là Vịnh Aden, tuyến hành lang nằm giữa Yemen và Somali dẫn vào kênh đào Suez, nơi diễn ra khoảng 20% hoạt động hàng hải của thế giới.
pirate-1349270829_480x0.jpg
Cướp biển Somali trang bị súng phóng lựu và súng trường để đi cướp. Nhưng khi bị tàu hải quân truy đuổi, chúng tỏ ra "ngây thơ vô tội" bằng cách vứt hết vũ khí xuống biển và ngoan ngoãn đầu hàng. Ảnh: AP
Khi bị truy đuổi tại Vịnh Eden, những nhóm cướp biển Somali trang bị bằng súng phóng lựu và súng trường Kalashnikov đã dạt xuống phía nam Ấn Độ Dương. Tại đây chúng tiếp tục hoành hành ở khu vực biển thường được gọi là Lưu vực Somali. 
Do đó thách thức đầu tiên và cũng là lớn nhất mà lực lượng chống hải tặc đa quốc gia gặp phải là vấn đề địa lý. Các tàu hải quân quốc tế này phải tuần tra trên một khu vực biển có diện tích tương đương với cả Tây Âu. Thông thường họ hoạt động cách các tàu bị hải tặc Somali tấn công vài ngày đi đường, nên mọi sự can thiệp đều quá muộn.
Vì lý do này nên có rất ít cơ hội để có thể "bắt quả tang" cướp biển đang đổ bộ lên một chiếc tàu chở hàng. Ngay cả khi có cơ hội đó thì họ cũng không thể làm được gì nhiều, vì họ không thể tuỳ ý sử dụng hoả lực có trên tàu để tấn công hải tặc.
Chỉ huy biệt đội chống hải tặc của EU Pieter Bindt giải thích với BBC: "Chúng tôi đang phải thực hiện công việc pháp lý bằng phương tiện quân sự. Những tên cướp biển thì rất linh hoạt, đối phó với những gì chúng tôi làm và có một khu vực rất rộng để khởi đầu cho hoạt động cướp bóc, đó là bờ biển Somali dài hàng nghìn km".
Hơn nữa, những tên cướp biển Somali cũng tỏ ra rất "quái". Chúng thường đi trên hai chiếc xuồng hoặc tàu cao tốc nhỏ chỉ dài vài mét và một con tàu mẹ lớn hơn một chút, trên đó chở thực phẩm, nhiên liệu và đạn dược. Nếu nhìn thấy tàu hải quân quốc tế áp sát, chúng sẽ nhanh chóng vứt bỏ toàn bộ vũ khí hay bộ đàm vệ tinh và theo luật thì lính hải quân không có cớ gì để bắt giữ chúng.
pirate4-1349270829_480x0.jpg
Khi đổ bộ lên tàu cướp biển, thường lực lượng hải quân không thu được chứng cứ. Ảnh: Boston Globe
Cees Vooijs, chỉ huy khu trục hạm hạng nhẹ Evertsen của Hà Lan tham gia chống cướp biển, kể về một trường hợp điển hình khi chiếc xuồng cao tốc chở cướp biển bị phát hiện đang áp sát một tàu buôn để chuẩn bị đổ bộ tấn công. Khi thấy có tàu hải quân quốc tế can thiệp, những tên hải tặc lập tức bỏ chạy khỏi hiện trường nhưng bất thành.
"Khi chúng tôi đổ bộ lên con xuồng đó thì không phát hiện bất cứ thứ gì liên quan đến hải tặc. Chúng khai là các ngư dân nhưng chẳng có gì chứng minh được chúng làm nghề đó, không cá, không có cả mùi cá hay ngư cụ. Với chúng tôi thì đó rõ ràng là chúng đã thực hiện vụ tấn công, nhưng vẫn không đủ để công tố viên ở Hà Lan cho mở một phiên toà và đó là khoảnh khắc rất tệ", Vooijs nói thêm.
Sau khi được thả vì không có chứng cứ, những tên cướp biển chỉ cần quay về bờ và tái trang bị những thứ đã vứt xuống biển trong chuyến đi "đen đủi". Chỉ vài ngày sau chúng lại có thể ra khơi tìm những con tàu có giá trị để cướp. Số tiền chuộc thường lên tới hàng triệu USD hoàn toàn giúp chúng có thể trang bị lại những gì bị mất. Với số tiền lớn này, những tên cướp biển không có ý định bỏ nghề và vùng biển ngoài khơi Somali tiếp tục là miền đất dữ đối với các tàu dân sự.
Thậm chí lực lượng chống hải tặc quốc tế có thể nhìn thấy các tàu bị cướp biển Somali bắt giữ đang neo đậu ngoài khơi bờ biển quốc gia Đông Phi này. Với số súng ống và thiết bị quân sự vượt trội, lực lượng đa quốc gia hoàn toàn có thể tiêu diệt những tên cướp biển. Nhưng hành động này đem đến rủi ro cho các con tin đang nằm trong tay chúng.
Sự kiện đặc nhiệm Hàn Quốc hôm qua đột kích tàu Samho Jewelry từ một khu trục hạm, tiêu diệt toàn bộ 8 tên cướp biển và giải thoát tất cả các con tin là trường hợp hiếm hoi sử dụng vũ lực thành công. Vụ giải cứu con tàu chở hoá chất này diễn ra ở địa điểm cách bờ biển Somalia khoảng 1.300 km về phía đông bắc.
Do vậy các tàu chiến đa quốc gia hiện diện trong vùng biển Somali chủ yếu mang tính răn đe hải tặc. Trong khi những tên cướp biển không hề có dấu hiệu từ bỏ hoạt động đang mang lại nhiều tiền cho chúng. Kết quả là không ít tàu buôn bắt đầu phải chọn giải pháp tự bảo vệ mình bằng cách sử dụng những người có vũ trang đi theo.
Trong khi đó, Somali lâm vào cuộc nội chiến và không có chính quyền trung ương đủ mạnh từ năm 1991. Đây là điều kiện để các nhóm hải tặc thoả sức hoành hành mà không chịu sức ép nào từ chính quyền sở tại. Các tàu hải quân quốc tế lại không thể can thiệp trên đất liền, nên chừng nào Somali còn bất ổn thì hải tặc tại đây còn là mối đe doạ đối với các tàu bè qua lại khu vực ngoài khơi Đông Phi.
aden-1349270829_480x0.jpg
Khu vực Vịnh Aden và vùng biển Ấn Độ Dương ngoài khơi Somali, miền đất dữ đối với các tàu bè qua lại. Ảnh. Ảnh: Geography
Đình Nguyễn

Những điều kỳ lạ ít biết về cướp biển Somali



Bạn có biết giới tài chính ở Somali còn theo dõi các vụ cướp biển sắp xảy ra để mua bán chứng khoán? Sau đây là những điều kỳ lạ ít được biết đến về cướp biển Somali.
Cướp biển Somali (hay còn gọi là Hải tặc Somali) có lịch sử hoạt động từ những năm 1990 do tình trạng chính phủ bất ổn, nội chiến, nạn nghèo đói, và điều kiện vùng biển Ấn Độ Dương.
Hải tặc Somali ban đầu hình thành dưới dạng bảo kê trên biển. Một số hải tặc từng là ngư dân, những người này cho rằng nhiều tàu nước ngoài đe dọa đến ngành đánh cá ở vùng biển Somali, vốn là sinh kế của họ. Sau này, do việc cướp biển đòi tiền chuộc kiếm lời quá lớn và dễ dàng nên hải tặc càng mở rộng hoạt động.
Dưới đây là câu chuyện về quá trình hình thành và những chi tiết kỳ lạ của ‘ngành nghề’ này ở Somali.
Ban đầu, cướp biển Somalia chính là những người đánh cá bảo vệ bờ biển
pirate 1-1
Sau khi chính phủ Somali sụp đổ vào năm 1991, các nước xung quanh bắt đầu tranh thủ đánh bắt cá và làm nhiễm độc vùng biển Somali.
pirate 1-2
Khi đó những người đánh cá Somali tấn công lên tàu nước ngoài để đòi tiền phí đánh bắt cá ở vùng biển nước họ.
pirate 1-3
Họ tự gọi mình là lực lượng “Bảo vệ bờ biển” và nhiệm vụ của họ là bảo vệ chủ quyền Somali cho đến khi chính phủ mới được thành lập.
pirate 1-4
Việc này dần dần đã mở rộng phạm vi và động cơ của họ, thành tấn công cả vùng biển nước khác
pirate 1-5
Cướp biển hiện nay trở thành nguồn thu nhập lớn nhất của Somali, mang lại 200 triệu USD mỗi năm.
pirate 1
Nhiều tên cướp biển còn rất trẻ và đến từ vùng phía nam Somali, nơi bị nội chiến tàn phá.
pirate 0
Về cơ bản, có 3 loại cướp biển Somali
pirate 3
Đầu tiên là những người đánh cá. Họ rất hiểu biết về các vùng biển và kỹ năng đi biển 
pirate 4
Thứ hai là các cựu binh lính, trước kia đã từng tham gia chiến đấu trong nội chiến
pirate 5
Thứ ba là các kỹ thuật viên, vận hành các thiết bị như định vị GPS.
pirate 6
Cướp biển Somali tự gọi họ là “những kẻ cứu biển cả”
pirate 7
Khi sử dụng các loại thuyền to, phạm vi hoạt động của cướp biển Somali vươn đến tận Ấn Độ Dương.
pirate 8
Cướp biển mang theo thang để leo lên các tàu thuyền bị tấn công.
pirate 9
Chúng sử dụng vũ khí để khống chế thuyền viên làm con tin
pirate 10
Mục đích là đòi tiền chuộc nên các con tin thường ít khi bị thương vong
pirate 11
Ngoài ra, cướp biển Somali chủ trương không giết hại các con tin nhằm để tránh các chính phủ dùng biện pháp mạnh tay.
pirate 12
‘Ngành nghề’ cướp biển đã thay đổi nền kinh tế Somali. Lĩnh vực tài chính đột nhiên phát triển mạnh.
pirate 13
Thậm chí giới tài chính nước này còn theo dõi các vụ tấn công sắp xảy ra để mua hoặc bán chứng khoán.
pirate 14
Có nhiều công ty khác cũng hưởng lợi từ cướp biển, trong đó có các hãng bảo hiểm,..
pirate 15
Một khía cạnh khác là ngư dân ở Somali và Kenya lại sống tốt nhờ nguồn cá được bảo vệ khỏi các tàu đánh cá nước ngoài.
pirate 16
Một số cướp biển đã bị xét xử, trong đó có 6 cướp biển bị tòa án Yemen tử hình.
pirate 17
Những kẻ khác bị xét xử ở châu Âu thì chỉ bị vài năm tù, và không được quay về Somali vì nguy cơ quay lại nghề cũ.
pirate 18
Cũng có lo ngại rằng, nếu châu Âu xét xử như vậy thì người Somali sẽ coi đây như là một phương án để trở thành công dân các nước phương Tây.
pirate 19
Theo List 25
Dương Lương

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

NHÂN TÍNH 37

BÍ ẨN ĐƯỜNG ĐỜI 156

ĐỒNG BÀO NƠI XỨ NGƯỜI 32