CÂU CHUYỆN TÌNH BÁO 257/k

(ĐC sưu tầm trên NET)

 

Truyện tình báo Điệp viên giữa sa mạc lửa - P15

Điệp viên “hoàn hảo” trao kế hoạch tác chiến của Đức cho Liên Xô

Chernyak - điệp viên Liên Xô, đã xây một mạng lưới tình báo hiệu quả ngay bên trong nước Đức phát xít, “moi” được các kế hoạch tác chiến của Hitler.   

Trang web RBTH của Nga đã tiết lộ câu chuyện về một điệp viên Xô viết, người thiết lập một mạng lưới gián điệp hiệu quả cao ở Đức và vào năm 1941 đã trao cho Moscow kế hoạch của Đức Quốc xã tấn công Liên Xô. Sau này ông cũng thu được lượng lớn dữ liệu về chương trình phát triển vũ khí hạt nhân của Mỹ:
Năm 1995 hai vị tướng Nga mang “Sao Anh hùng” tới trao tặng cho một cựu biên dịch viên của hãng tin TASS kiêm điệp viên một thời của Liên Xô, khi ấy đang nằm trong bệnh viện. Hai vị tướng đó là Tổng tham mưu trưởng quân đội Nga và Cục trưởng Tình báo Quân sự Nga.
Điệp viên huyền thoại Yan Chernyak thức giấc, đón nhận danh hiệu cao quý vào hạng nhất của Nga và thều thào: “May là tôi vẫn được tặng thưởng, chứ không phải là truy tặng sau này”.

 

Điệp viên Liên Xô, Chernyak. (Ảnh tư liệu)

10 ngày sau, người đàn ông đó qua đời. Ông chính là người chịu trách nhiệm cung cấp cho ban lãnh đạo Liên Xô các kế hoạch của trùm phát xít Hitler tấn công Liên Xô năm 1941 và tấn công khu vực Kursk (Liên Xô) vào năm 1943, cũng như lập ra một trong những mạng lưới trinh sát xuất sắc nhất trong lịch sử.
Giỏi ngoại ngữ
Không người bình thường nào biết gì về hoạt động đặc biệt của Chernyak cho đến khi ông mất vào tháng 2/1995.
Ông sinh năm 1909 ở Bắc Bukovina, khi đó nằm trong Đế chế Áo-Hung.
Cha ông – một thương lái nghèo người Do Thái, và mẹ ông – một người nội trợ tộc người Magyar (thuộc Hungary), đều đã qua đời trong Thế chiến thứ 1. Cậu bé Chernyak lớn lên trong trại trẻ mồ côi.
Chernyak có tài bẩm sinh về ngôn ngữ. Mới 16 tuổi, cậu đã nói được 6 thứ tiếng là tiếng Đức (tiếng mẹ đẻ), tiếng Yiddish, Hungary, Romania, Séc và Slovak.
Tốt nghiệp phổ thông với thành tích xuất sắc, cậu đi học ở trường Kỹ thuật Praha và ra trường vào năm 1931. Tại đây cậu tự học tiếng Pháp và tiếng Anh và trở thành một kỹ sư điện tử. Bắt đầu từ đây, lý lịch của Chernyak trở nên bí hiểm.
Theo phần lý lịch tự khai của Chernayak  – hiện vẫn được lưu trong phòng nhân sự của hãng tin TASS (nơi ông làm biên dịch viên từ năm 1950 tới khi nghỉ hưu vào năm 1969), sau khi tốt nghiệp trường Kỹ thuật Praha, ông bắt đầu làm tại nhà máy điện cơ địa phương.
Tuy nhiên các bài tiểu luận về nhân vật này xuất bản ở Nga và nước ngoài khẳng định rằng ông đã đi học ở Đại học Bách khoa Berlin. Tại trường này ông đã được mạng lưới tình báo Liên Xô tiếp cận và tuyển dụng. Sau đó ông phục vụ trong Lục quân Romania, tại đó ông bắt đầu gửi thông tin mật về Moscow. Tiếp đó ông trở lại Đức và xây dựng mạng lưới điệp báo tên là Krona.
Hoạt động của lưới tình báo Krona
Mạng lưới điệp viên này bao gồm một chủ nhà băng, một thư ký bộ trưởng, một trưởng phòng nghiên cứu của một công ty chế tạo máy bay, con gái giám đốc một công ty chế tạo xe tăng, và các quan chức quân sự cấp cao. Trong số các điệp viên này có một số nhân vật giờ đã được công chúng biết đến, gồm các nữ diễn viên mà Hitler yêu thích là Marika Rökk và Olga Chekhova.
Các chỉ điểm trong mạng lưới của Chernyak đã thu được một bản sao kế hoạch tác chiến Barbarossa của Đức vào năm 1941, và bản tác chiến của Đức ở Kursk vào năm 1943.
Năm 1941 Moscow không đánh giá cao các tài liệu độc mà Chernyak gửi về - đây là một trong các nguyên nhân chính khiến Liên Xô bị bất ngờ khi Đức tấn công. Năm 1943 các báo cáo dài nhiều trang của ông đã giúp Liên Xô đánh bại quân Đức Quốc xã ở gần Belgorod và Kursk, cũng như phản công lật ngược tình thế ở Mặt trận Phía Đông.
Bên cạnh đó, Chernyak còn cung cấp cho Liên Xô các thông tin kỹ thuật có giá trị về các xe tăng Tiger và Panther của Đức, các loại pháo, rocket, hỏa tiễn FAU-1 và FAU-2, các phát triển mới về vũ khí hóa học, và hệ thống điện tử.
Các cựu binh trong Cục Quân báo Nga cho biết mạng lưới trinh sát của Chernyak là một trong các mạng lưới cừ khôi nhất trong lịch sử. Cụm này chưa gặp lấy một thất bại riêng lẻ nào trong quá trình mười năm rưỡi hoạt động ở nước ngoài.
Chernyak cũng đóng góp đáng kể vào hoạt động chế tạo vũ khí hạt nhân của Liên Xô. Ông đã thu thập được nhiều thông tin tình báo về bước phát triển hạt nhân ở Anh. Sau đó theo lệnh của cấp trên, ông được đưa sang Canada và Mỹ. Trong thời gian công tác ở địa bàn này, Chernyak gửi về Liên Xô hàng ngàn tờ tài liệu về vũ khí hạt nhân của Mỹ; ông thậm chí còn gửi về vài milligram Uranium-235 được dùng để chế tạo bom nguyên tử.
Không để lại bất cứ dấu vết nào
Điều thú vị là Đức Quốc xã đủ khả năng phát hiện và bắt giữ tất cả các thành viên của lưới tình báo Chapel Đỏ (theo cách gọi của Gestapo- mật vụ Đức), cũng như trừ khử được các điệp viên trong một lưới tình báo Liên Xô khác mà chúng gọi là Troika Đỏ. Thế nhưng chúng không thể phát hiện nổi các chỉ điểm trong lưới tình báo Krona.
Mật vụ phát xít Đức cũng bất lực trong việc nhận diện người đứng đầu mạng lưới tình báo Krona là Yan Chernyak – người mà chúng gọi là “gã đàn ông không có bóng”. Chernyak không để lại dấu vết ở bất cứ nơi đâu. Ông thậm chí không bao giờ ngủ 2 lần ở một chỗ, theo như miêu tả của tình báo Đức. Ông thường xuyên di chuyển khắp châu Âu và chỉ liên lạc với các điệp viên của mình khi nào ông nhận thấy tín hiệu về sự cần thiết phải gặp gỡ.
Có lẽ Chernyak sẽ còn tiếp tục hoạt động ở nước ngoài nếu như không xảy ra chuyện một nhân viên mật mã (biết một vài điều về ông) đã bỏ chạy khỏi phái đoàn ngoại giao của Liên Xô ở Ottawa. Sau đó Chernyak được bí mật đưa về Liên Xô một cách nhanh chóng.
Yan Chernyak trở thành công dân Liên Xô vào tháng 5/1946. Đó cũng là lúc ông bắt đầu học tiếng Nga. Cuốn tự truyện của ông, hiện vẫn được lưu trong bộ phận nhân sự của TASS, đã được viết mà không có một lỗi ngữ pháp nào.
Không ai, kể cả hãng tin TASS và người vợ của ông thực sự biết ông là ai và những đóng góp của ông đối với chiến thắng của Liên Xô trước quân chiếm đóng phát xít Đức, cũng như đối với  việc Liên Xô chế tạo được vũ khí hạt nhân. Chỉ sau khi ông được thưởng “Sao Anh hùng nước Nga” thì bí mật về cuộc đời của ông mới dần được hé lộ.

Theo Trung Hiếu (VOV)

Các điệp viên hai mang của Nga đã xâm nhập tình báo Mỹ và Anh ra sao?

Lực lượng tình báo-phản gián của Liên Xô rất mạnh, đã tuyển được nhiều nhân viên cấp cao trong hàng ngũ tình báo đối ngoại Mỹ (CIA) và Anh (MI6).

   

Trong thế kỷ 20, rất nhiều chiến dịch tình báo mật của phương Tây nhằm vào Liên Xô đã bị vô hiệu hóa. Công việc của các điệp viên nhị trùng làm việc cho Liên Xô đóng vai trò lớn trong các chiến dịch phản gián của họ. Dưới đây là 3 trong số các điệp viên hiệu quả nhất của Liên Xô thời Chiến tranh Lạnh.
1. Kim Philby - cán bộ tình báo Anh yêu Liên Xô
Philby, thành viên nổi tiếng của nhóm gián điệp Xô viết Cambridge Five ở Anh, được trao những phần thưởng cao quý nhất của cả Anh và Liên Xô. Năm 1945, với những thành tích trong Thế chiến 2, ông được thưởng Huân chương Đế chế Anh từ Nữ hoàng Elizabeth II. Năm 1947, khi Chiến tranh Lạnh đến gần, lãnh tụ Liên Xô Stalin đã trao cho ông Huân chương Cờ Đỏ.

 

Điệp viên nổi tiếng Kim Philby. Ảnh: Getty.

Philby bắt đầu hợp tác với cơ quan mật vụ Liên Xô vào thập niên 1930 sau khi tốt nghiệp trường đại học Cambridge. Cũng tầm đó, Philby bắt đầu làm việc cho tình báo Anh. Ông thăng tiến nhanh chóng và sau Thế chiến 2, người ta cho rằng ông đã được quy hoạch vào vị trí người đứng đầu cơ quan tình báo Anh Quốc. Mặc dù điều đó chưa bao giờ xảy ra, Philby đã giữ nhiều chức vụ quan trọng giúp ông có điều kiện cung cấp cho Liên Xô những thông tin có giá trị.
Khi được bổ nhiệm làm trưởng bộ phận tình báo Anh đặc trách về Thổ Nhĩ Kỳ vào năm 1947, Philby bảo đảm cho Moscow nắm rõ các gián điệp đang cố gắng xâm nhập biên giới phía nam của Liên Xô. Vào thời điểm đó, Thổ Nhĩ Kỳ là một trong những nơi chính mà hoạt động mật này được lên kế hoạch. Kết quả là, nhóm các gián điệp xâm nhập đó đã bị binh sĩ Liên Xô bắn chết ngay tại biên giới. Theo một sử gia Nga chuyên nghiên cứu về cơ quan mật vụ, sự việc trên là tín hiệu rõ ràng để phương Tây từ bỏ chiến thuật xâm nhập kiểu đó.
Sau đó, vào năm 1949, Philby trở thành trưởng đại diện tình báo của Anh ở Washington, Mỹ. Với vị trí này, Philby được quyền tiếp cận các thông tin của CIA (Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ) về kế hoạch đảo chính lật đổ nhà lãnh đạo Albania Enver Hoxha thân Liên Xô. Sau khi thông tin mật được tuồn cho Moscow thì lực lượng đặc nhiệm Albania tham gia đảo chính đã bị bắn chết khi họ vừa nhảy dù chạm đất. Hoxha tiếp tục tại vị.
Philby đào tẩu sang Liên Xô vào năm 1963 khi ông đứng trước nguy cơ bị bại lộ. Sau đó, ông sống ở Liên Xô trong một phần tư thế kỷ. Trong một cuộc phỏng vấn với tờ Sunday Times vào cuối thập niên 1980, Philby tâm sự chân thật như thế này: Dù cuộc sống ở Liên Xô khi đó có nhiều khó khăn, ông gắn bó với đất nước này và không có nơi nào khác mà ông muốn đến sống cả.
2. George Blake - điệp viên người Anh coi Nga là quê hương thứ 2
Nếu Philby dành một phần tư thế kỷ sống ở Liên Xô, thì một điệp viên nhị trùng khác đến từ nước Anh, là George Blake, đã sống ở Nga trong hơn 50 năm sau khi trốn khỏi một nhà tù ở Anh.

 

Điệp viên Blake tin theo chủ nghĩa xã hội và Liên Xô. Ảnh: Getty.

Vào dịp sinh nhật thứ 95 của mình, ông lý giải vì sao hồi thập niên 1950 ông lại thay đổi lý tưởng phụng sự của mình. Ông cho biết, những gì diễn ra trong Chiến tranh Triều Tiên đóng vai trò quan trọng trong việc thay đổi quan điểm của ông. Lúc đó ông đã chứng kiến nhiều dân thường bị “cỗ máy quân sự của Mỹ” giết chết.
Blake viết trong 1 lá thư gửi cơ quan tình báo Nga ngày nay: “Chính lúc đó tôi nhận ra rằng các xung đột như thế đầy rẫy các mối hiểm nguy chết người cho toàn thể nhân loại. Và tôi đã có lựa chọn quan trọng nhất trong đời mình. Tôi bắt đầu hợp tác với tình báo đối ngoại Liên Xô một cách chủ động và không cần đền bù, với mục đích bảo vệ nền hòa bình thế giới”.
Blake được tuyển dụng vào cơ quan tình báo đối ngoại Anh (MI6) trong Thế chiến 2. Khi Chiến tranh Triều Tiên kết thúc, ông quay trở lại London. Thời gian này, ông đã thông báo cho Liên Xô về kế hoạch của CIA và MI6 đào đường hầm từ Tây Berlin sang Đông Berlin để nghe lén đường liên lạc đi trên mặt đất của tổng hành dinh quân đội Liên Xô tại Đông Đức. Kế hoạch mang mật danh Gold hoặc Stopwatch.
Mặc dù khó khăn, đường hầm vẫn được đào và được trang bị các thiết bị nghe lén cần thiết. Moscow không lật tẩy đường hầm này ngay, nhằm tránh gây lộ cho Blake. Phía Liên Xô chỉ chủ động “phát hiện” ra đường hầm vào thời điểm 11 tháng sau khi việc nghe lén bắt đầu diễn ra, lúc Blake đã được cử làm một nhiệm vụ mới trong MI6. Vụ bê bối bùng lên từ phát hiện này đã làm hoen ố danh tiếng của CIA.
Năm 1961, Blake bị một sĩ quan tình báo Ba Lan (thuộc khối XHCN) phản bội. Hậu quả, Blake bị kết án 42 năm tù ở Anh. Bốn năm sau, ông vượt ngục thành công, sử dụng một thang dây và kim đan để trốn thoát. Cuối cùng ông tới được Moscow, nơi ông sống suốt từ đó đến cuối đời. Trong lá thư của mình, ông viết rằng “Nước Nga đã trở thành Tổ quốc thứ 2 của tôi...”.
3. Aldrich Ames - người Mỹ khiến Giám đốc CIA mất chức
Mặc dù các đại diện của các cơ quan tình báo Mỹ có phần trách cứ đồng nghiệp Anh vì đã không phanh phui được các gián điệp hàng đầu của Liên Xô trước đây, bản thân họ cũng dính vào một scandal gián điệp khiến danh tiếng CIA suy giảm và giám đốc CIA khi đó mất chức.
Tất cả bắt đầu vào giữa thập niên 1980 khi trưởng bộ phận của CIA phụ trách về phản gián Liên Xô, Aldrich Ames, bắt đầu hợp tác với Ủy ban An ninh Quốc gia Liên Xô ( tức KGB – cơ quan an ninh và tình báo của Liên Xô). Việc hợp tác kéo dài gần 10 năm cho tới khi ông bị bắt vào năm 1994. Người ta cho rằng Ames đã làm bại lộ hơn 100 chiến dịch tình báo của CIA và giúp bóc gỡ nhiều nội gián bên trong Liên Xô và sau này là Nga. Trong số các gián điệp này, một số đã bị giới chức hành quyết vì tội gián điệp.
Ames thừa nhận tại tòa rằng ông đã làm lộ tẩy “gần như tất cả điệp viên của CIAhoạt động tại Liên Xô, cũng như các điệp viên làm việc cho các cơ quan tình báo Mỹ khác và các nước khác” mà ông biết.
Người ta nói rằng Moscow sử dụng Ames trong nhiều năm để cấy các thông tin giả vào các báo cáo của CIA trình lên 3 đời tổng thống Mỹ.
Người ta tin rằng CIA tình cờ phát hiện ra hoạt động gián điệp hai mang của Ames dựa vào sự gia tăng đột ngột mức sống của ông, như ngôi nhà nửa triệu USD và chiếc xe hơi Jaguar sang trọng của ông.
Ames bị kết án chung thân. Vụ Ames đã gây ra cơn địa chấn ở Quốc hội Mỹ và dẫn tới việc Giám đốc CIA James Woolsey phải từ chức.

Theo Trung Hiếu (VOV)

Tiết lộ về cuộc đời thăng trầm của điệp viên huyền thoại Liên Xô

Ông đã có những cống hiến to lớn, lòng trung thành vô hạn với đất nước, sự hy sinh quên mình và tài ứng xử khéo léo ngay cả khi rơi vào tay kẻ thù.

   

Anatoly Gurevich, mật danh 'Kent', là con trai của một thanh tra chính phủ, gia đình ông sống tại Saint Petersburg. Ông có thể nói được tiếng Yiddish, Hebrew, Ukraine và Nga. Tháng 2/1939, Anatoly Gurevich, khi ấy 26 tuổi, tuyên thệ và bắt đầu hoạt động trong lực lượng tình báo của Hồng Quân với mật danh ‘Kent’.

 

Anatoly Gurevich lúc còn trẻ. (Ảnh: a-gurevich.narod.ru)

Những năm tháng hoạt động tại Bỉ
Sau khi hoàn thành khóa huấn luyện, ông được gửi đến Brussels với hộ chiếu Mexico và từ đó, người ta biết đến ông dưới tư cách là một doanh nhân Uruguay có tên Vincenti Sierra. Những gì ông biết về đất nước Uruguay đến từ Đại bách khoa toàn thư Liên Xô.
‘Doanh nhân’ Sierra mang đến Bỉ len, thịt và da thuộc và ông mất trọn ngày đầu tiên để hoàn thành việc đăng ký với cảnh sát địa phương.
Nguyên nhân do khách sạn Hermitage nơi ông sắp đặt cuộc gặp với Leopold Trepper, người được biết đến với biệt danh ‘Otto’, đã trở thành một căn hộ giá rẻ trong vòng 5 năm trước đó và không phù hợp với một doanh nhân nước ngoài.
Thêm nữa, đặc vụ có biệt danh ‘Chemnitz’ đi cùng với ông không nói tiếng Tây Ban Nha và tỏ vẻ như một người nhập cư với trình độ học vấn thấp. Sau khi ở trong căn hộ được chỉ định, đặc vụ ‘Chemnitz’ đi vào các cửa hàng và phải giao tiếp với chủ cửa hàng bằng ngôn ngữ cử chỉ.
Trong 3 năm đầu tiên tại Bỉ, Gurevich kết hôn với người con gái của chủ hãng xuất nhập khẩu lớn Simexco. Thế nhưng, sau khi quân Đức chiếm Bỉ, cha mẹ của vợ ông phải bỏ trốn bởi họ là người Séc gốc Do Thái.
'Kent' kế thừa một doanh nghiệp với nhiều chi nhánh tại Paris, Marseilles và các thành phố lớn khác của châu Âu, với số tiền này ông có thể hỗ trợ được toàn bộ mạng lưới tình báo của Liên Xô.

 

Anatoly Gurevich. (Ảnh: a-gurevich.narod.ru)

“Các tiểu đoàn Apline của Wehrmacht đang huấn luyện cho chiến tranh. Các nhân viên cao cấp của sứ quán Đức không còn giấu ý định phát động một cuộc chiến tranh với Liên Xô vào tháng 5 hoặc 6/1941”, Gurevich báo cáo với Mátxcơva.
Thế nhưng thông tin này và những thông tin khác mà ‘Kent’ tìm kiếm được về hoạt động của quân đội phát xít ở biên giới Ba Lan – Liên Xô dường như bị Mátxcơva bỏ qua. Thậm chí ‘Kent’ còn được yêu cầu ngừng gửi những thông tin như vậy.
Cống hiến của ‘Dàn nhạc Đỏ’
Tháng 10/1941, Gurevich được lệnh tới Berlin để khôi phục lại một trung tâm tình báo và làm việc với những nhà hoạt động chống phát xít như Schulze-Boysen, Stebe và Kochofa.
Cảnh sát mật Gestapo gọi tổ chức này là ‘Dàn nhạc Đỏ’ khi bắt giữ và thủ tiêu các điệp viên Xô viết bị bắt lúc hoạt động tại khu vực châu Âu bị quân phát xít chiếm đóng.
‘Kent’ nhận được những thông tin vô giá từ trung úy không quân Schulze-Boysen. Ông phát hiện thông tin thật về thiệt hại của quân đội phát xít Đức cũng như nắm được tình trạng thiếu nhiên liệu cho xe tăng, máy bay và ô tô của quân đội phát xít.
Điều quan trọng nhất ông phát hiện được là trùm phát xít Hitler chỉ thị cho quân đội phát xít xâm lược vùng Kavkaz vào mùa xuân năm 1942 để chiếm các mỏ dầu tại đây, thay vì Stalingrad.
Nhờ thông tin này, Hồng quân đã có sự chuẩn bị tốt để chặn đứng đợt tấn công và ngăn quân đội phát xít tiến vào Baku và vùng đồng bằng Volga.
Những ngày tháng hy sinh
Thế nhưng, cuối năm 1942 mọi việc đổ bể khi cả nhóm tới Brussels và bị bắt trong một cuộc họp tại căn hộ của Otto. Riêng Gurevich và vợ chạy thoát đến Paris và sau đó trốn về Marseilles. Không thể thay đổi được giấy tờ, ngày 10/10/1942 cảnh sát bắt giữ họ và giao họ cho Gestapo.
Song Gurevich không bị đánh và tra tấn như những thành viên khác của tổ chức do ông điều hành. Thế nhưng mạng sống của ông và vợ ông được đảm bảo bởi sự ‘hợp tác’ của ông với phát xít Đức.
‘Kent’ tiết lộ tần số radio mà ông sử dụng để liên lạc với trung tâm và lực lượng Gestapo bắt đầu trò chơi radio, nhưng bằng một cách nào đó ông thông báo được với trung tâm rằng mình bị bắt giữ. Chỉ huy của ông quyết định tiếp tục tham gia cuộc chơi này.
Lợi dụng trò chơi của phía Đức, ‘Kent’ chuyển về cho tình báo Liên Xô nhiều thông tin quan trọng, trong đó có cả danh sách về các điệp viên nằm vùng của phát xít Đức.
Thậm chí từ tháng 11/1942 đến tận tháng 6/1945, Gurevich còn tuyển dụng được một mạng lưới giám sát viên mới với bằng việc thuyết phục họ rằng chính phủ Liên Xô sẽ đánh giá cao việc hợp tác của họ với Hồng quân.

 

Anatoly Gurevich cạnh tấm ảnh chân dung thời trẻ của ông. (Ảnh: a-gurevich.narod.ru)

Một viên tướng Gestapo đã nói với Gurevich: "Khi mày tiết lộ, với Mátxcơva mày là một kẻ phản bội”. Gurevich không cho điều đó là đúng, năm 1945 ông trở về Mátxcơva với một cặp tài liệu của một viên tướng Đức và lập tức bị bắt giữ, sau đó bị tống giam nhiều năm.
Nhiều thập kỷ sau, phía Liên Xô mới thật sự hiểu rằng ông chưa bao giờ phản bội bất cứ người đồng đội nào của mình và lực lượng Gestapo chưa bao giờ biết được bất cứ điều gì về bản thân ông, kể cả họ của ông.
Mãi đến ngày 22/7/1991, ông mới được phục hồi danh dự hoàn toàn. Năm 2009, ông qua đời ở tuổi 95. Nhiều người Nga ngày nay tiếp tục tỏ lòng kính trọng với những cống hiến to lớn cho Tổ quốc và sự hy sinh quên mình của  Anatoly Gurevich.

Theo Nguyễn Tiến (VOV)

Giải mật tài liệu của CIA về điệp viên Phạm Ngọc Thảo

Anh hùng Phạm Ngọc Thảo là người đã dựng ngọn cờ binh biến tại Sài Gòn trong nửa đầu thập kỷ 60 của TK XX tới khi hy sinh ở tuổi 43.

   

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phạm Ngọc Thảo (Chín Thảo, Albert Thảo, 1922-1965) xuất thân trong một gia đình trí thức tôn giáo, cựu học viên Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn, Trưởng phòng Mật vụ Nam Bộ, Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 410 trong kháng chiến chống Pháp.
Trong kháng chiến chống Mỹ, ông được giao một nhiệm vụ chưa có tiền lệ trong lịch sử tình báo: Luồn sâu, hoạt động đơn tuyến, lợi dụng mâu thuẫn để đánh địch từ trong ra. Phạm Ngọc Thảo đã dựng ngọn cờ binh biến tại Sài Gòn trong nửa đầu thập kỷ 60 của thế kỷ XX tới khi hy sinh ở tuổi 43.

 

 Phạm Ngọc Thảo (cầm mi-crô), tháng 2.1965. Ảnh: Tạp chí Life.

Phương Tây biết đến Phạm Ngọc Thảo khá sớm, qua bài viết "Chiến tranh du kích ở Đồng bằng sông Mê Công tháng Chạp 1961: Cuộc chiến trên đồng lúa" của Man-côm Brao-nơ (Malcom Brown). Trong bài, Phạm Ngọc Thảo được đặc tả trên cương vị Tỉnh trưởng Kiến Hòa (tên Diệm đặt cho Bến Tre), là "một sĩ quan cấp tá dáng dấp như con mèo, tóc húi cua, với cái nhìn gây nao núng". Brown cho biết, ông Thảo từng là cựu sĩ quan Việt Minh, nay là "biểu tượng của tinh thần chiến đấu" của Sài Gòn. Bài viết của Brown là đợt sóng ngầm, báo động về thực tế ở Nam Việt Nam: Ban ngày "thuộc về" chính quyền Sài Gòn tồn tại nhờ viện trợ Hoa Kỳ, ban đêm do cách mạng kiểm soát…
Một viên kim cương
Trong bài "Sự sụp đổ của dòng họ Ngô Đình" (Báo The Saturday Evening Post, 21.12.1963), Stan-lây Các-nâu (Stanley Karnow) viết: "Viên trung tá sáng giá Phạm Ngọc Thảo… một trong những người trung thành nhất, gần gũi nhất với Diệm, đã miễn cưỡng nhập vào hàng ngũ chống đối. Ông Thảo đã bị thuyết phục rằng, chỉ có lật đổ chế độ Diệm mới cứu được đất nước".
Trong Chiến thắng bị bỏ lỡ (Lost Victory, NXB Contemporary books, 1989, trùm CIA W. Côn-bai (Colby) cũng đôi lần nhắc đến Phạm Ngọc Thảo, và muốn gây cảm tưởng rằng Mỹ đã "mô phạm" trong việc ông Thảo bị sát hại. Trang 173 sách này viết: Mãi đến 1976, người Mỹ mới hay tin Phạm Ngọc Thảo từng "làm việc cho Cộng sản". Nhưng lưu trữ được giải mật gần đây lại cho thấy, tình báo Mỹ đã rất sớm "quan tâm" đến Phạm Ngọc Thảo.
Chuyên gia lật đổ
Hàng chục tài liệu của CIA đả động đến Phạm Ngọc Thảo đã được giải mật sau chiến tranh. Ngày 11.9.1963, CIA soạn thảo Những bước tiến của Huỳnh Văn Lạng và Phạm Ngọc Thảo đối với mưu đồ đảo chính (Progress of Huynh Van Lang and Pham Ngoc Thao with plans for coup d'etat). Tài liệu nêu tên các tướng tá Sài Gòn liên đới gồm: Phạm Ngọc Thảo, Nguyễn Khánh, Dương Văn Minh, Huỳnh Văn Cao, Nguyễn Khắc Bình và… Nguyễn Hữu Hạnh.
Lưu trữ của Mỹ cho biết tiếp về Kế hoạch của Thủ tướng Nguyễn Khánh nhằm làm Hoa Kỳ dính líu vào Bắc Việt Nam (Prime Minister Nguyen Khanh's plan to involve the United States in North Vietnam), 22.7.1964. Theo tài liệu này, ông Thảo được Mỹ đề nghị nhận định về khả năng đảo chính lật Nguyễn Khánh.
Chính lúc này, Oa-sinh-tơn (Washington) cần gấp một hậu phương ổn định ở miền Nam để đổ quân Mỹ vào, cũng như dựng đầu cầu đánh ra miền Bắc, sang Lào. Nhưng Điều tra về cơ may đứng vững của chính quyền Sài Gòn (Chances for a stable government in South Vietnam) của SNIE (cơ quan tình báo Hoa Kỳ làm chức năng dự báo chiến lược) đề ngày 8.9.1964 lại viết: "Sân khấu chính trị-xã hội miền Nam Việt Nam rúng động, Việt Cộng ngày càng mạnh lên, ý thức chống Mỹ sâu sắc hơn, mâu thuẫn của chính quyền quân phiệt với các bộ phận dân cư tăng lên, chia rẽ đảng phái, sắc tộc, giáo phái sâu hơn, và nhất là phe Phạm Ngọc Thảo và một số sĩ quan đang mưu đồ đảo chánh…". Các cuộc đảo chính sẽ được báo chí gán cho người này, người khác cầm đầu. Nhưng trong ống kính tình báo Mỹ, chỉ hội tụ cái tên Phạm Ngọc Thảo. Tướng Oét-mô-len (Westmoreland) trong hồi ký của mình đã gọi Phạm Ngọc Thảo là "nhà đảo chính chuyên nghiệp".

 

 Trang đầu bức điện Đại tá Phạm Ngọc Thảo của William Colby gửi từ Sài Gòn cho McGeorge Bundy, Cố vấn an ninh của Tổng thống Johnson, 4.6.1965. Giải mật 12.8.1987. Nguồn: 00780 Col. Pham Ngoc Thao (June 4, 1965) Memorandum; SECRET; SANITIZEDDeclassified: September 1, 1987.

Theo tài liệu Kế hoạch đảo chính của Đại tá Phạm Ngọc Thảo (Plans of Col. Pham Ngoc Thao to mount a coup, 28.8.1964), Mỹ cho rằng nếu cuộc đảo chính nổ ra, Trần Thiện Khiêm sẽ không trở tay kịp; chính phủ mới, nếu phe đảo chính lên nắm quyền sẽ gồm: Phạm Ngọc Thảo làm Thủ tướng, Dương Văn Minh hoặc Phan Khắc Sửu sẽ được đôn làm Quốc trưởng…
Hôm sau, 29.8.1964, CIA ra liền hai báo cáo nhan đề Phạm Ngọc Thảo: Tóm tắt lý lịch và phân tích về nhân sự này và Phạm Ngọc Thảo tìm cách giành sự ủng hộ cho cuộc đảo chính, theo đó, CIA mong rằng Phạm Ngọc Thảo sẽ khó nhận được sự hỗ trợ của không lực Việt Nam Cộng hòa (cầm đầu là Nguyễn Cao Kỳ). Ngày 30.8.1964, theo điện mật Các phe phái đều chuẩn bị đảo chính, sắp có đảo chính khả thi (!), một khi cả phe Phạm Ngọc Thảo và phe các tướng thuộc Đảng Đại Việt đều chuẩn bị đảo chính. Ngày 1.9.1964 là lúc người Mỹ thấy cần phải điều tra, khảo sát các chỉ huy quân Sài Gòn và khả năng thành bại của một cuộc đảo chính, nếu xảy ra (Tài liệu Loyalties of the Armed Forces commanders and the possibility of success if a coup d'etat is attempted: Situation appraisal as of 31 August 1964). Trong 30 tướng tá cao cấp, Phạm Ngọc Thảo vẫn ở tiêu điểm: Tên ông đứng thứ hai, sau Nguyễn Khánh.
Nhưng cuộc đảo chính 19.9.1964 dẫn đến Nguyễn Khánh phải từ nhiệm ngày 23.10, theo phát hiện của CIA, chính là kế hoạch cướp chính quyền bất thành của Việt Cộng (điện mật Mưu toan lật đổ 13.9, Attempted coup on Sept.13). Chính giới Sài Gòn không thể không nhận thấy rằng, cuộc đảo chính hôm 19.9, tuy bất thành, đã làm đổ bể lễ ký kết thỏa thuận đổ quân vào miền Nam và giội bom miền Bắc của trục Oa-sinh-tơn - Sài Gòn, dự định vào ngày 20.9.1964.
Ngày 4.3.1965, Oa-sinh-tơn lại được tin về âm mưu đảo chính (Coup rumors in Saigon, 4.3.1965). "Bọn tiểu tướng hung hăng": Nguyễn Cao Kỳ, Nguyễn Chánh Thi, Đặng Văn Quang, Lê Nguyên Khang, Vĩnh Lộc, Dư Quốc Đống… bắt đầu thục mạng chọi nhau giành ngôi chủ soái, nhân Nguyễn Khánh bị đẩy đi lưu vong. Tháng Năm đến, Nguyễn Văn Thiệu, mới chỉ định dạng trong hồ sơ của CIA năm 1964, đã bẩm báo cho chủ Mỹ về một âm mưu đảo chính của Phạm Ngọc Thảo trong công văn Mật vụ dự báo cho Bộ trưởng Quốc phòng Nguyễn Văn Thiệu về một mưu đồ đảo chính vào 20.5, cùng các biện pháp đối phó của chính phủ. Theo điện mật này: Cuộc đảo chính sẽ do Phạm Ngọc Thảo chỉ huy, với hiệp trợ của Dương Văn Minh, Trần Văn Đôn và Nhóm tướng Đà Lạt, tức là Mai Hữu Xuân, Lê Văn Kim, Tôn Thất Đính, Nguyễn Văn Vỹ; cuộc đảo chính sẽ do Đảng Cần Lao nhân vị tài trợ. Phe của Thiệu sẽ đối phó bằng lực lượng phản đảo chính và sự chiêu hàng các phần tử nổi loạn…
Thánh tử vì đạo
Bị kẻ địch phản kích quyết liệt, cuộc binh biến tháng Năm của ông Chín Thảo bị dập tắt. Bản thân bị truy nã, mọi phương tiện của ông Thảo cạn kiệt, quân sĩ tan tác. Nhưng khi nhiệm vụ còn dang dở, Phạm Ngọc Thảo quyết không rời trận địa.
Tài liệu Đại tá Phạm Ngọc Thảo (Colonel Pham Ngoc Thao, 4.6.1965), đánh số 00780, do William Colby, Phó giám đốc về kế hoạch cơ quan CIA ở Sài Gòn viết như sau:
1. Đã phát hiện được Phạm Ngọc Thảo tung tăng lượn phố (circulating freely) giữa Sài Gòn, và giúp đỡ chủ bút của một tờ báo bí mật.
(Hai đoạn số 2 và 3 bị CIA xóa khi giải mật!!!).
4. Vấn đề này quả là nghiêm trọng, trên hai phương diện. Thứ nhất, chính quyền hiện hành của Việt Nam Cộng hòa vẫn ngại ngùng, không có chủ trương bắt và hành hình Phạm Ngọc Thảo. Còn rất ít nghi ngờ về chỗ ẩn nấp của Thảo ở Sài Gòn, cũng như một kế hoạch phối hợp cảnh sát để bắt giữ Thảo. Chính quyền Sài Gòn lại luận giải một cách chắc chắn rằng Thảo là một biểu tượng của người Công giáo, tới mức, việc bỏ tù/thủ tiêu Thảo trong tình hình như thế này sẽ gây bùng nổ. Cách suy luận như thế của Thủ tướng Quát lại được dung túng bởi công văn số 4003 ngày 2/6 của Sứ quán Mỹ từ Sài Gòn, theo đó đại sứ Taylor báo cáo rằng Quát đã nhất trí để cho Thảo và một số người khác bí mật rời đất nước, cho dù chính Quát hiểu rằng cần có một kỷ luật cấp quốc gia cao hơn.
5. Vấn đề thứ hai là cốt cách của Thảo. Ông ta tin vào sứ mạng cứu nhân độ thế, xả thân vì dân tộc mình, như một thiên sứ. Ông ta biết rõ mình phải làm gì. Lung lạc được Thảo bởi tiền tài hay hình phạt, kể cả tử hình, để ông ta ngừng tạo ra tình thế chỉ có lợi cho một mình Việt Cộng, rõ ràng là điều không thể. Việc Thảo không sợ bị trừng phạt còn do ông ta được bảo trợ bởi các thủ lĩnh quân sự Công giáo. Cũng không có bằng chứng rõ rệt rằng, Thảo đang không được Việt Cộng hỗ trợ một cách bí mật…
Vì chính phủ Phan Huy Quát chần chừ trong khủng bố, đàn áp, Mỹ quyết định đôn lên nhóm tay sai khát máu hơn. Ngày 24.6.1965, lý lịch kẻ giúp Mỹ đàn áp Phạm Ngọc Thảo trong chính biến tháng Năm, Nguyễn Văn Thiệu, được CIA trình thượng cấp. Được thăng chức "Chủ tịch Ủy ban lãnh đạo quốc gia", Thiệu lập tức lùng bắt Phạm Ngọc Thảo để thủ tiêu. Ngày 16.7, an ninh quân đội Sài Gòn vây ông Thảo ở Tam Hiệp, Biên Hòa. Bị trọng thương, Chín Thảo bị bắt ngay hôm sau. Kẻ thù đã dùng cực hình man rợ đến cực điểm để tra tấn ông Thảo cho đến chết ngay trong đêm đó. Ngay sau đó, tin ông Thảo từ trần trong một tai nạn đã được tung lên các báo Sài Gòn.
Trở lại công văn Đại tá Phạm Ngọc Thảo 4.6.1965, Colby viết tại điểm 7: "Chúng tôi nhận thức rõ sự cần thiết của việc không được làm cho Thảo, về mặt chính trị, trở thành vị thánh tử vì đạo (political martyr)". Nhưng mưu đồ này đã thất bại. Các nguồn tin ở Sài Gòn sau đó cho biết, chịu mọi cực hình tàn khốc đến chết, ông Thảo đã không hé môi về bất cứ quân nhân hay chính khách của chế độ Sài Gòn, từng là đồng minh trong đảo chính của ông, hay bất kỳ một thông tin gì khác. Theo chuẩn mực tôn giáo, ông đã trở thành bậc Thánh, chịu thống khổ để cứu nước nhà. Danh hiệu này, cùng chữ martyr (thánh tử vì đạo), vô hình trung, đã được CIA dùng chỉ ông Thảo trong công văn ngày 4.6.1965 nói trên.

Theo PV (Quân đội nhân dân)

Những vũ khí Liên Xô khiến tình báo Mỹ phải "mệt mỏi"

Trong Chiến tranh Lạnh, rất nhiều loại vũ khí của Liên Xô đã khiến Mỹ phải "toát mồ hôi hột" dù rằng chúng chỉ mới nằm trên giấy.

   

 

Một trong những thứ vũ khí Liên Xô khiến Mỹ sợ hãi nhất chính là các loại vệ tinh có khả năng đánh chặn vệ tinh. Trong thời kỳ chạy đua vào không gian giữa hai cường quốc trong Chiến tranh Lạnh, việc Liên Xô tung tin họ đang phát triển một loại vệ tinh chuyên để đánh chặn các vệ tinh của đối phương đã khiến tình báo Mỹ gần "bấn loạn". Nguồn ảnh: Gizmodo.

 

Chưa dừng ở lại đó họ còn lên ý tưởng cho việc triển khai vũ khí hạt nhân trên quỹ đạo tầm thấp của Trái Đất, tuy nhiên khi bị tình báo Mỹ phát hiện ý đồ này Liên Xô đã ngay lập tức bác bỏ cáo buộc trên và tuyên bố họ chưa từng có kế hoạch nào như vậy. Nguồn ảnh: Gizmodo.

 

Trực thăng tấn công Mi-24 cũng là thứ vũ khí Liên Xô khiến tình báo Mỹ phải "lao tâm khổ tứ". Ở thời điểm Mi-24 xuất hiện nó gần như là mẫu trực thăng tấn công theo đúng nghĩa nhất, vượt trội hơn các dòng trực thăng vũ trang cùng thời khác của Mỹ. Và dĩ nhiên cơ quan tình báo quân đội của Mỹ luôn muốn có được bản thiết kế của dòng trực thăng này khi nó còn đang trong giai đoạn phát triển. Nguồn ảnh: Gizmodo.

 

Trạm vũ trụ Mir. Trong Chiến tranh Lạnh, trạm Mir hay trạm vũ trụ Hòa Bình do Liên Xô xây dựng là minh chứng rõ ràng nhất cho thời kỳ chạy đua vào không gian giữa Mỹ và Liên Xô. Tình báo Mỹ cùng NASA đã tốn rất nhiều nhân lực để phân tích khả năng hoạt động của Mir nhằm cải thiện trạm vũ trụ ISS của họ. Nguồn ảnh: Wiki.

 

Phương tiện bay hiệu ứng mặt đất Ekranoplan là thứ chỉ duy nhất Liên Xô có mà Mỹ trong Chiến tranh Lạnh. Dù tuyên bố không có hứng thú với Ekranoplan nhưng thật ra tình báo Mỹ lại rất muốn sở hữu công nghệ của phương tiện đường thủy đặc biệt này. Nguồn ảnh: Flight.

 

Tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo. Dù Mỹ cũng sở hữu các loại tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo nhưng kích thước, khả năng và sức chứa tên lửa của những tàu ngầm Mỹ hoàn toàn không thể so được với tàu ngầm Liên Xô. Chính vì vậy tình báo Mỹ không bao giờ tiếc tiền để có được các thiết kế tàu ngầm mới nhất của Liên Xô kể cả một bản vẽ đơn giản nhất. Nguồn ảnh: Wiki.

 

Hệ thống phòng không bằng Laser. Nghe có vẻ khá viễn tưởng nhưng các cơ quan tình báo và quân sự của Mỹ đã như ngồi trên đống lửa vào đầu những năm 80 của thế kỷ trước khi Liên Xô tuyên bố sở hữu công nghệ laser có thể sử dụng vào mục đích quân sự, điển hình như phòng không. Nguồn ảnh: Sputnik.

 

Công nghệ phát hiện, định vị và theo dõi vệ tinh của Liên Xô. Với công nghệ này, Liên Xô có thể theo dõi được bất cứ vệ tinh nào của Mỹ trên quỹ đạo Trái Đất. Thực chất Liên Xô chưa từng hoàn thiện được công nghệ này nhưng để chắc chắn rằng Liên Xô sẽ không có được công nghệ đó, tình báo Mỹ cũng đã bỏ không ít công sức. Nguồn ảnh: Gizmodo.

 

Cuối cùng, thông tin mà tình báo Mỹ muốn nắm rõ nhất của Liên Xô chính là các khu vực chứa tên lửa hạt nhân và khu vực triển khai chúng. Với nguy cơ bị tấn công hạt nhân phủ đầu bất cứ lúc nào, khá dễ hiểu vì sao Mỹ lại muốn nắm được những thông tin quý giá về các cơ sở này. Nguồn ảnh: Wiki.

Theo Tuấn Anh (Kiến Thức)