THIÊN NHIÊN HOANG DÃ 51

(ĐC sưu tầm trên NET)

 

Tìm Hiểu Về Loài Voi

Vì sao không bao giờ nhìn thấy xác voi trong rừng?

Châu Anh | 21/11/2019 22:26

29

Voi là động vật có vú lớn nhất còn sinh sống trên mặt đất ngày nay. Khi khám phá rừng rậm ở bất cứ đâu, ta không thể thấy bất kì xác một con voi đã chết già tự nhiên nào? Vậy điều gì đã xảy ra với chúng?

• Báo hoa giật bắn mình vì đang mon men định ăn trộm miếng ăn thì bị cá sấu phát hiện  
• Đang hù dọa cá sấu thì rơi xuống nước, số phận sư tử sẽ ra sao?  
• Đức chuyển giao loài 'cá có chân' để Việt Nam nhân nuôi bảo tồn  

Voi là một loài động vật to lớn nhất trong rừng rậm. Hầu hết chúng đều là những con vật hiền lành và gần gũi với con người. Loài voi hiện còn lại 3 phân loài chính gồm voi châu Á, voi rừng châu Phi và voi châu Phi.
Hiện tại, voi là động vật có vú lớn nhất còn sinh sống trên mặt đất ngày nay. Con voi nặng nhất thời điểm hiện tại nặng 12.000 kg là một con voi đực.
Tuổi thọ của voi khá lớn, khoảng 60 – 80 năm. Thời tiền sử, cũng có những loài voi tồn tại như voi ma mút hay các loài voi nhỏ nhất, với kích thước chỉ cỡ con bê hay con lợn lớn.
Những loài voi này được cho là sinh sống trên hòn đảo Crete cho tới khoảng năm 5000 TCN, và có thể là tới những năm khoảng 3000 TCN.
Hiện nay, voi đang bị săn lùng ráo riết để lấy ngà. Chính điều này đã đẩy chúng đến bờ vực của sự tuyệt chủng.
Thế nhưng khi khám phá rừng rậm ở bất cứ đâu, châu Phi, châu Á, hay những cánh rừng nguyên sinh bạt ngàn, ta đều không thể thấy bất kì xác của một con voi đã chết già tự nhiên nào? Chúng ta chỉ bặt gặp những con voi đã bị giết một cách dã man để lấy ngà.
Voi là loài to lớn vì vậy khi chúng chết đi, chắc chắn xác của chúng sẽ trở thành miếng mồi ngon cho những kẻ ăn thịt trong rừng sâu. Có phải vậy nên chúng ta không bao giờ nhìn thấy xác của bất kì con voi nào không?
Nhưng sự thật lại cho chúng ta một kết quả bất ngờ. Như các bạn đều biết, voi là một trong những loài có tập tính sống bầy đàn.
Đàn của chúng tập hợp khá nhiều, vừa là để an toàn vừa có thể tập trung tìm kiếm thức ăn nên số lượng của chúng có khi lên tới hàng trăm con. Khi một con voi trong đàn chết đi, nó sẽ được cả đàn thương tiếc.
Điều này đã được một nhà động vật học người Anh Haway Kelly chứng kiến tận mắt vào một buổi chiều “lễ chôn cất” của đàn voi.
Trong đàn voi có một con voi cái già sắp chết. nó chỉ có thể lảo đảo đi về phía trước, đến cuối cùng thì ngã xuống đất.
Những con voi khác trong đàn thấy vậy thì cùng đi đến, vây quanh con voi nọ. chúng đồng thanh cất lên những âm thanh đâu buồn tiễn biệt người bạn già của mình.
Trong khi những con voi khác đứng xung quanh thì con voi đầu đàn dùng vòi của mình để xoa lên khắp người con voi đã chết như một lời tiễn biệt sâu sắc.
Cuối cùng, sau khi tất cả đã gửi những lời chào tạm biệt tới người bạn trong đàn thì chúng dùng đất và cỏ cây phủ lên mình con voi đã chết.

Đó là hình thức chôn cất đặc biệt của loài voi. Chính vì loài voi có tập tính này mà hiếm ai trong chúng ta có thể nhìn thấy thi thể của những con voi đã chết.
Ngoài ra, những con voi trong đàn còn bẻ gãy ngà của con voi đã chết, đập chiếc ngà đó vào đá hay thân cây cho chúng vỡ vụn ra. Nguyên nhân của hành vi này thì chưa ai trong các nhà khoa học có thể giải thích được.
Hành động chôn cất bầy đàn là một hành động đặc biệt trong thế giới tự nhiên. Chúng biểu hiện cho sự gắn bó thân thiết giữa những con vật trong bầy.
Voi là loài động vật vô cùng thông minh. Chúng có bộ não lớn nhất trong tất cả các loài động vật sống trên đất liền và tế bào thần kinh nhiều gấp 3 lần so với con người. Trong khi đó, nhiều tế bào thần kinh tồn tại chỉ để kiểm soát cơ thể khổng lồ và sự khéo léo của voi.
Tập tính sinh sản của voi cũng rất đặc biệt. Voi không có mùa giao phối riêng, nhưng nếu một con cái giao phối thì chúng sẵn sàng gia nhập đàn mặc dù chúng có thể có mặt không thường xuyên cho lắm.
Chu kỳ mang thai của voi là 22 tháng, dài nhất trong số các động vật sống trên mặt đất. Voi con mới sinh cân nặng khoảng 120 kg. Vừa mới sinh voi con trông rất lem luốc nên chúng được voi mẹ lau sạch trước khi chúng đứng lên được. Chúng thường sinh vào mùa xuân. Sau khi voi con ra đời, chúng được những voi khác ở bên để bảo vệ cho tới khi nó đủ cứng cáp để có thể đi được.

• Kinh hãi voi già tức giận, lao xuống đường tấn công xe ô tô trong rừng ở Thái Lan

• Phát hiện bất ngờ về hố bẫy voi ma mút đầu tiên trong lịch sử loài người

Cũng như các loài thú có tuổi thọ dài khác, voi dành rất nhiều năm để chăm sóc con. Voi trưởng thành quá to lớn nên không có mấy kẻ thù, nhưng voi con có nguy cơ bị tấn công. Voi con bú sữa mẹ trong vòng năm năm và voi đực rời đàn khi đủ mười ba tuổi. Voi lớn lên rất chậm và chúng có thể sống được 60 năm hoặc thậm chí 80 năm.
Tại sao cà phê phân voi đắt vậy?
Voi được cho ăn quả cà phê sau đó người ta sẽ đi gom cà phê từ phân voi sau một thời gian chúng được "lên men tự nhiên". 33kg quả cà mới thu hoạch được 1kg cà phê phân voi. Sản phẩm cuối cùng được cho là có hương thơm đậm đà, mùi socola hạt dẻ và vị anh đào cùng thuốc lá.
Được biết đến như ngà voi đen, loại cà phê phân voi này có giá 1.500 USD/kg (31,6 triệu đồng/kg), vượt qua giá của loại cà phê cũng được xem là hảo hạng là cà phê chồn. Hiện nay cà phê chồn có mức giá từ 500 USD – 1000 USD/kg.

Thiệt hại hàng tỷ USD mà khoa học vẫn chưa tìm được công nghệ nào thính như mũi chó

DINK | 21/11/2019 10:16 AM

0

Con người đang sở hữu thiết bị dò bom mìn hiệu quả và đáng yêu nhất vũ trụ, và ta cần trân trọng sự thật đó.

• 12 hiện tượng thiên nhiên kỳ ảo: Thác nước đổ lửa, trời nắng chang chang vào ban đêm  
• 1001 thắc mắc: Vì sao lốp ô tô lại có màu đen?  
• Tìm thấy hài cốt bé sơ sinh đội 'mũ bảo hiểm' làm từ hộp sọ  

Con người chúng ta là giống loài hiếu chiến, và trong những cuộc xâm lược đất nước hàng xóm để tranh giành lãnh thổ và kiếm tìm lợi thế kinh tế, ta đã huy động cả lực lượng lính đánh thuê của tự nhiên: các loài động vật. Đặc biệt, loài ngựa đã là biểu tượng của sức mạnh quân sự suốt nhiều ngàn năm. Sử gia Morris Rossabi viết về cuộc chinh phạt của người Mông Cổ như sau:
“Tính cơ động, khả năng gây bất ngờ chính là những từ ngữ mô tả đội quân được dẫn dắt bởi Thành Cát Tư Hãn và các mãnh tướng, và ngựa chính là yếu tố thành bại của chiến thuật tiến công vũ bão ấy. Không phải nói quá, ta có thể đem ngựa so sánh với tên lửa hành trình xuyên lục địa của thế kỷ mười ba”.
Đến Thế chiến thứ Nhất, sự thể vẫn không khác mấy. Sử gia David Edgerton viết rằng: “Khả năng tận dụng triệt để thị trường ngựa thế giới của Vương quốc Anh chính là yếu tố cốt lõi củng cố cho sức mạnh quân sự của họ”.

Đến thời hiện đại, ngựa không còn được sủng ái như trước, nhưng vẫn nhiều dịp xuất hiện trong các cuộc chiến lớn; năm 2001, khi Mỹ xâm lược Afghanistan, Lực lượng Tinh nhuệ Mỹ đã ngồi trên lưng ngựa, điều hướng tia laser để dẫn đường cho tên lửa hành trình. Theo thời gian, ngựa đã dần được thay thế bằng xe bọc thép, bằng xe tăng, vệ tinh và máy bay.
Thế nhưng trong quân sự, vẫn còn một loài 4 chân khác vẫn đang trung thành phụng sự con người, đó là chó. Số liệu thống kê năm 2016 cho thấy có 1.740 nhân sự biết sủa trong quân đội Mỹ.
Tại Căn cứ Không quân Lackland đặt tại San Antonio, lực lượng đóng quân nơi đây tự nhân giống chó - chủ yếu là hai loài shepherd Đức và Malinois Bỉ - và huấn luyện chó quân sự từ khi chúng còn là cún.
Cuộc đời lính tráng của chó không khác gì người, sẽ có rất nhiều chó bị loại trong quá trình huấn luyện. Những con còn lại sau đợt thử loại đầu tiên sẽ phải học cách nghe lời trong khoảng thời gian 4-7 tháng, trước khi bước vào giai đoạn học những nhiệm vụ riêng: gác trại, phục kích địch hay dùng thính giác phát hiện chất nổ.
Khi được phân công những nhiệm vụ cụ thể, chó càng phải đạt yêu cầu cao hơn nữa và số lượng chó bị loại lại tăng lên. Quân đội Hoa Kỳ ước tính để có được 100 chú chó sẵn sàng ra trận, họ phải huấn luyện 200 con.
100 con được đứng trong hàng ngũ lính đều là những chiến binh đáng giá, và luôn có những câu chuyện khiến tình nghĩa người lính và chú chó thêm phần khăng khít.
Trước khi tiến vào một tòa nhà khả nghi, anh lính dù Thomas luôn cử chú chó giống Malinois vào trong thám thính trước. Trong một ngày chiến sự đặc biệt căng thẳng, Thomas bước vào một căn nhà trông như đã bỏ hoang để tìm chỗ chữa trị vết thương cho đồng đội. Nghe thấy tiếng động lạ ở phòng bên, anh lại gần điều tra thì thấy mình đang nhìn thẳng vào họng súng của kẻ địch.
Đúng giây phút kẻ địch bóp cò súng, thì chú chó lao tới đớp lên cổ của địch quân, khiến hắn ta bắn chệch hướng. Thomas đã sống sót để kể lại câu chuyện như vậy đó.
Khoảng khắc đối diện với cái chế đã làm thay đổi suy nghĩ Thomas. Mỗi khi tham gia nhiệm vụ mới, anh mang theo chú chó dũng cảm bất cứ khi nào có thể. “Có nhiều lúc người ta bảo tôi là ‘Nhiệm vụ này không cần tới chó đâu’, và tôi sẽ trả lời rằng ‘Cần chứ. Anh có phải lính bộ không? Anh có phải lính bộ đâu mà hiểu. Tôi sẽ vẫn dắt chó theo.’”
Ngoài khả năng canh gác và tấn công mục tiêu, quân đội Mỹ còn dựa nhiều vào chó để phát hiện chất nổ. Ước tính. khứu giác của chó nhạy bén hơn một người bình thường từ 10.000 tới 100.000 lần. Giới nghiên cứu tiêu tốn cả tỷ USD nhưng tới thời điểm này, họ chưa tìm ra bất cứ thiết bị cảm nhận mùi nhân tạo nào sánh được với mũi chó.
Không như thiết bị dò kim loại, vốn để phát hiện bom và mìn, loài chó có thể đánh hơi ra những dấu vết mùi của các chất không có tính kim loại, như phân bón hay các loại hóa chất dùng trong hộ gia đình vốn có thể dùng để chế bom. Tại chiến trường đầy rẫy những can nhựa chứa chất nổ tự chế, chó trở thành công cụ dò bom hiện đại nhất mà con người sở hữu.

Các nhà khoa học đã cố gắng thay thế mũi chó nhiều năm nay nhưng vô ích. Từ hồi 1997, Cơ quan Chỉ đạo các Dự án Nghiên cứu Quốc phòng Tiên tiến DARPA đã bỏ ra 25 triệu USD để nghiên cứu thiết bị có tên Mũi Chó - Dog’s Nose, cho phép dò ra mìn mà không làm hại tới loài 4 chân đáng tin yêu. Lịch sử phát triển dài là thế, nhưng theo lời cựu giám đốc DARPA là Regina Dugan, công nghệ phát hiện bom mìn chẳng tiến bộ mấy từ hồi Thế chiến thứ Hai tới giờ.
“Thiết bị dò mìn duy nhất mà chính phủ phát cho quân đội thực chiến là máy dò kim loại và một cái gậy có đầu nhọn”, bà Dugan viết năm 2000. Bạn cũng có thể đoán được mục đích chính của cái gậy, là chọc xuống đất xem liệu có thể có mìn chôn bên dưới không.

Kết quả của những nghiên cứu đầu tiên không mấy khả quan. Những ống phủ polymer là những gì tốt nhất họ có, chúng vô cùng hiệu quả tốt trong môi trường vô trùng của phòng thí nghiệm nhưng vô dụng trên chiến trường. Khi thiết bị này và một chú chó dò mìn đối đầu nhau năm 2001 ở Đại học Auburn, người ta đo đạc được rằng mũi chó hiệu quả hơn thiết bị mới phát triển tới 10 lần.
Trong một thử nghiệm khác cùng khoảng thời gian đó, khi DARPA cho tình nguyện viên thử nghiệm thiết bị tại Missouri, kết quả lại … quá mức mong đợi: cỗ máy nhạy đến mức cho rằng mùi lá và mùi đất cũng là thuốc nổ.
Một thập kỷ sau, vào năm 2010, chỉ huy cấp cao của Tổ chức Liên hợp Ứng phó với Thiết bị nổ Tự chế (JIEDDO) phải thừa nhận thất bại: dù bỏ ra 19 tỷ USD vào nghiên cứu drone gián điệp, thiết bị chặn tín hiệu vô tuyến, và cảm biến gắn trên máy bay để củng cố khả năng rà phá bom mìn của quân đội, chẳng thiết bị nào qua mặt được con chó. Trong thử nghiệm, các thiết bị hiện đại phát hiện được khoảng nửa số bom trước khi nó phát nổ, trong khi đó đội chó nhanh chóng định vị được 80% số bom mìn.

Các máy phát hiện chất nổ mới nhất có thể nhận ra dấu vết chất hóa học dù là rất nhỏ, khả năng còn vượt xa cả mũi chó. Thế nhưng, nó vẫn đầy giới hạn, theo lời giải thích của Matthew Staymates, một kỹ sư cơ khí và chuyên gia khí động lực học đang công tác tại Viện Quy chuẩn và Công nghệ Quốc gia (NIST): “Cỗ máy này cần cắm điện, và rồi còn cần một lượng khổng lồ cơ sở vật chất, khí gas, bơm chân không - và lại còn phải mang cả mẫu thử để đưa vào máy nữa cơ”.
Những cỗ máy như vậy có đất dụng võ ở sân bay, nơi hành khách phải qua bài kiểm tra trước khi bước lên phi cơ; mà các nhà nghiên cứu cũng không phí công tạo ra những cỗ máy cồng kềnh đó đâu, ta vẫn học được nhiều từ chó để cải thiện công nghệ hiện tại. Đơn cử như anh Staymates đã sử dụng máy in 3D để tạo ra một chiếc mũi giả, theo nguyên mẫu mũi của Bubbles - một cô chó Labrador.
Kết quả ít nhiều hiệu quả, với một vẻ ngoài buồn cười: anh Staymates tạo ra được một cái mũi giả, gắn lên đầu thiết bị phát hiện chất nổ. Cái mũi giả này có thể ngửi như mũi chó, hít vào thở ra vài lần/giây thay vì chỉ hút không khí rồi phân tích thành phần như những thiết bị trước đây.

Các nhà nghiên cứu phát hiện ra một nghịch lý: cách thức mới này còn hút được không khí với khoảng cách xa hơn trước khi. “Khoảng chín trong mười lần thử, bạn không biết mùi bom xuất phát từ đâu”, anh Staymates giải thích. “Vậy nên bạn sẽ muốn lấy mẫu không khí một cách thông minh, và chính cơ chế của mũi chó đã giúp chúng tôi hoàn thiện hóa công nghệ”.
Nhưng cũng chưa lạc quan được, vì mũi chó vẫn thính hơn những hệ thống cồng kềnh kia nhiều lắm; một trong những điểm đáng chú ý nhất, đó là chó vẫn là sinh vật sống, có thể phản ứng lại tình huống thực tiễn thiên biến vạn hóa chứ không như cỗ máy vô tri. Nhiều nhà khoa học biết điều đó, và cố gắng cải thiện khả năng của chó chứ không tìm cách thay thế sinh vật đáng yêu này.
Năm 2017, một nhóm nghiên cứu thuộc Phòng thí nghiệm Lincoln trực thuộc Viện Công nghệ Massachusetts phát triển thành công một quang phổ kế mới, kích cỡ ngang ngửa cái tủ quần áo, có khả năng phát hiện dấu vết hóa chất trong không khí với độ chính xác ngang ngửa với mũi chó.

• Một trong những bí ẩn lớn nhất của Mặt Trời được giải mã: Nhà khoa học thốt lên kinh ngạc

• Các nhà khoa học lừa kẻ săn trộm bằng sừng tê giác giả làm bằng lông ngựa

Nó không chỉ nhạy mà còn rất nhanh, phát hiện chất nổ chỉ trong khoảng một giây. Thế nhưng đây không phải hệ thống sẽ thay thế được chó, mà là công cụ giúp huấn luyện chó tốt hơn.
Đội ngũ đã thử nghiệm song song khả năng phát hiện chất nổ của chó và cỗ máy mới. Và quang phổ kế đã phát hiện ra rằng những lỗi chó gặp phải - là xác định nhầm những hộp rỗng là nơi chứa chất nổ - hóa ra không phải lỗi, bởi lẽ người ta đã từng dùng những hộp này để đựng mìn.
Nhờ đó, người huấn luyện chó sẽ biết được "người" lính 4 chân sai ở đâu, và thưởng phạt cho hợp lý để cải thiện khả năng phát hiện chất nổ của chó.
Nhiều nơi muốn ứng dụng cỗ máy này để thay thế chó, nhưng MIT từ chối. Theo hồi âm của nhà nghiên cứu Roderick Kunz, người chịu trách nhiệm phát triển hệ thống này: “Chúng tôi cảm thấy rằng công cụ mới nên được dùng để cải thiện thiết bị dò bom mìn tốt nhất thế giới, ấy là loài chó”.
Tham khảo MIT Technology Review

Soup sáng: Báo săn "liều mạng" đánh lạc hướng sư tử để bảo vệ đàn con

Hải Vân | 22/11/2019 04:16 PM

0

Hình minh họa

Biết đã rơi vào tầm ngắm của sư tử, báo săn mẹ đã chủ động tấn công rồi đánh lạc hướng kẻ săn mồi để bảo vệ đàn con của mình.

• Các nhà khoa học Nga đã tạo ra bát đĩa ăn được  
• Công bố bản đồ đầu tiên về địa chất trên vệ tinh Titan của Sao Thổ  
• Sói đỏ săn mồi tàn độc, hươu đốm bất lực chịu cảnh bị ăn tươi nuốt sống  

Soup sáng: Báo săn "liều mạng" đánh lạc hướng sư tử để bảo vệ đàn con

Khi đang vui đùa cùng đàn con ở bãi đất trống, con báo mẹ săn phát hiện mình đã rơi vào tầm ngắm của sư tử.
Ngay lập tức, nó liều mạng tiến tới tấn công con sư tử rồi đánh lạc hướng kẻ săn mồi. Nhờ vào tốc độ chạy cực nhanh của mình, con báo mẹ đã cứu sống đàn cả đàn con.

Video: 3 con sư tử co ro trốn trên cây vì bị bầy linh cẩu chặn đường tấn công

Bá Di | 21/11/2019 11:26 PM

1

Hình minh họa

"Chúa tể thảo nguyên" cũng có lúc phải sợ hãi, leo lên cây để tránh sự truy sát của bầy linh cẩu đông đúc, hung hãn.

• Tử vi hàng ngày 12 cung hoàng đạo thứ 5 ngày 21/11/2019: Song Ngư nên mạnh dạn hơn trong tình cảm, Bạch Dương cẩn thận về lời nói  
• MarinaTex, thứ nhựa sinh học dễ phân hủy làm từ da cá và tảo sẽ cứu được Trái Đất  
• Dân mạng xôn xao khi Greta Thunberg xuất hiện trong bức hình từ cách đây 120 năm: Tấm hình có thật 100%, phải chăng cô bé có thể xuyên không?  

Video: 3 con sư tử co ro trốn trên cây vì bị bầy linh cẩu chặn đường tấn công

Sư tử là loài đứng đầu chuỗi thức ăn ở thiên nhiên hoang dã châu Phi. Lợi thế đến từ kích cỡ, sức mạnh lẫn sự đoàn kết khiến loài này được mệnh danh là "chúa tể thảo nguyên". Hầu như tất cả các loài động vật đều e dè trước sự hiện diện của loài động vật oai hùng này.
Tuy nhiên vẫn có một loài động vật ngang tàng hết lần này đến lần khách vẫn cố gắng thách thức quyền uy của sư tử. Linh cẩu tuy không sở hữu uy lực hay kích thước nhưng lại sống đoàn kết và vô cùng ranh ma.
Thay vì săn mồi kiếm ăn, loài ăn tạp chuyên dòm ngó để cướp mồi của các loài thú săn mồi khác. Không ít lần linh cẩu mò vào địa bàn sư tử để tranh ăn và đã không ít con linh cẩu phải trả giá đắt vì dám chọc giận "chúa tể thảo nguyên".

• MarinaTex, thứ nhựa sinh học dễ phân hủy làm từ da cá và tảo sẽ cứu được Trái Đất

Nhưng không phải lúc nào sư tử cũng giành phần thắng. Luôn hoạt động theo bầy với số lượng lớn, linh cẩu hoàn toàn có thể áp đảo và hạ gục sư tử nếu phục kích.
3 con sư tử cái trong lúc kiếm ăn không may lọt vào tầm ngắm của bầy linh cẩu. Biết khó có thể đối đầu với kẻ thù vừa đông vừa hung hãn, những con sư tử buộc phải tìm cách chạy trốn để bảo toàn tính mạng. Đến đường cùng, không còn cách nào khách phải leo lên cây cao.
Bầy linh cẩu dù giành thế chủ động nhưng vẫn không lơ là, phân chia nhiệm vụ, một nhóm canh chừng sư tử trong khi nhóm khác "đánh chén".